İran’ın Halaç Türklerinin şehri Saveh(Sava) ve Ağayi eski çarşının Safevi Türk mimarisi
iranın halaç türklerinin şehri saveh(sava) ve ağayi çarısının safevi türk mimarisi
Mehdi Dehkan
araştırmacı yazar
Saveh(sava) şehri, İran’ın merkezinde bulunan İran’ın merkezi eyaletinde yer almaktadır.Şehirin halkının nüfusun yarıdan çoğu eski asil halaç türklerinden oluşmaktadır. kültürü ve misafirperverliği ile çok nazik olan halaç türklerinin şehri saveh(sava) kendine her yıl binlerce turisti misafir ettiğinide söyleye biliriz. Saveh(eski türkçe ismi Sava) şehri çok eski ve güzel tarihi eserlere sahiptir.bu şehrin onlarca tarihi eserlerinden biri ağayi eski kapalı çarşısıdır.bu çarşı mimarisiyle İstanbulun Mısır çarşısı,Diyarbekir kapalı çarşısı ve Irak Necef şehrini andırır.
Saveh’in eski çarşısı ağayi çarşısı ve Safevi Türk mimarisinin güzelliği
Yapım tarihi Safevi dönemine kadar uzanan bu çarşıda ayrıca birkaç koridor, cami, dörtyol ve Timçe vardır. çarşının sonunda Enghelab Meydanı’nda Enghelab Camii adında bir cami vardır. Oldukça büyük ve gösterişli olan hareketli Saveh Çarşısı , kuzeyden İmam Humeyni Caddesi’ne kadar uzanır . Bu eser, İran’ın milli eserlerinden birinin sicil numarası ile 6 Aralık 1999 2526 tarihinde tescil edilmiştir.Saeh şehir çarşısı 600 metre uzunluğunda ve çeşitli mesleklere sahip çeşitli halıcı,kuruyemişçi,baharatçı,elbiseci dükkanlarına sahiptir ve bu çarşıdaki tüm meslek sınıfları Saveh(Sava) şehrinin Halaç( Kalaç( Türkleri ve başka vatandaşların günlük ihtiyaçlarını karşılamaktadır.