Ammâr bin Alî el-Mevsılî

Ebü’l-Kāsım Ammâr b. Alî el-Mevsılî (Arapça: عمار الموصلي ) önemli bir on birinci yüzyıl Arap Müslüman göz doktorudur. Hayatı ve eğitimi hakkında çok az şey bilinmesine rağmen, tüm Arap göz doktorlarının en özgünü olarak tanımlanmıştır.

Nisbesinden de anlaşıldığı üzere, Ammar Musul'da doğmuştur, daha sonra Fâtımî halifesi Hâkim döneminde Mısır'a taşınarak, oraya yerleşmiştir. Tek eseri olan Kitâbü’l-Münteḫab fî ʿilmi’l-ʿayn'ı ("Oftalmolojide Seçkin Kitap") Fatımi halifesine ithaf etmiştir.

Körlüğün başlıca nedenlerinden biri olan kataraktı çıkarmak için kullandığı hipodermik şırınga icadı ile tanınır.

Hipodermik şırınga hakkında şunları yazmıştır:

Sonra içi boş iğneyi yaptım, ama Taberiye'ye gelmeden önce hiç kimseye onunla ameliyat yapmadım. Ameliyat için gelen bir adam bana, "Benimle istediğinizi yapın, sadece sırt üstü yatamam" dedi. Sonra ona içi boş iğneyle ameliyat yaptım ve kataraktı çıkardım; adam hemen görmeye başladı ve yatmasına gerek kalmadı, istediği gibi uyudu. Sadece gözünü yedi gün boyunca bandajladım. Bu iğneyle benden önce kimse ameliyat yapmamıştı. Mısır'da onunla birçok ameliyat yaptım.

Ünlü göz doktoru Ali bin Îsâ el-Kehhâl'in çağdaşıdır.

Kitâbü’l-Münteḫab'ı XIII. yüzyıl müelliflerinden Nathan ha-Meathi İbranice'ye tercüme etmiştir. J. Hirschberg, J. Lippert ve E. Mittwoch tarafından yapılan Almanca çevirisi ise 1905 yılında Leipzig’de basılmıştır.

• Orta Çağ İslam dünyasında oftalmoloji

KavramlarEserlerMerkezlerEtkilendiğiEtkilediği