Babil Kronikleri, Babil tarihindeki önemli olayları kaydeden yaklaşık 45 tabletten oluşan genel hatları ile kronik olarak tanımlanmış bir dizidir.
Bunlar antik çağda tarihyazımının gelişmesinde ilk adımlardan birini temsil etmektedir. Babil Kronikleri, Babil çivi yazısıyla yazılmış olup Nabonassar'ın hükümdarlığından Part Dönemi'ne kadar (MÖ 8. ve 1. yüzyıllar arası) olan dönemi kapsamaktadır. Tabletler, büyük olasılıkla Astronomi Günlükleri'ni kaynak olarak kullanmış Babilli astronomlar ("Keldaniler") tarafından oluşturulmuştur.
Tabletlerin hemen hemen hepsinin, 19. yüzyılda yapılmış kayıt dışı kazılar sonucu antika marketinden British Museum koleksiyonuna gelmiş kronikler olduğu tespit edilmiştir. Kroniklerden sadece üçünün kökeni belirtilmiştir.
Kronikler, günümüz Babil tarihinin büyük bölümleri için "ana anlatıyı" sağlar.
Keşif ve yayın
Kroniklerin 19. yüzyılda Babil'de yapılan kazılar sonrasında British Museum'a taşındığı ve daha sonra onlarca yıl arşivlerde çözülemeden kaldığı dücünülmektedir. Yayımlanan ilk kronik, 1887'de Theophilus Pinches tarafından "Babil Kronikleri" başlığı altında yayımlanan BM 92502 (ABC1) idi. Bunu 1923'te Ninova'nın Düşüşü kroniği (ABC 3), 1924'te Sidney Smith'in Esarhaddon kroniği (ABC 14), Akitu kroniği (ABC 16), Nabonidus Kroniği (ABC 7) ve 1956'da Donald Wiseman'ın Nebuchadnezzar kroniği (ABC 5) de dahil olmak üzere dört tablet daha yayımlaması izlemiştir.
Kronikler
Numaralandırma sistemleri
Kroniklerin numaralandırmasında kullanılan kısaltmalar aşağıdaki kaynakları belirtir:
ABC – A. K. Grayson, Assyrian and Babylonian Chronicles (1975)
CM - J-J. Glassner, Chroniques Mésopotamiennes (1993) (Mesopotamiam Chronicles 2004)
BCHP – R. J. van der Spek, I. L. Finkel, R. Pirngruber & K. Stevens, Babylonian Chronicles of the Hellenistic Period (2025)
BM – British Museum Numarası
Liste
| Kronik | ABC | CM | BCHP | BM | Köken | |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Hanedan Kroniği (tercüme) (Sütun 5'in başka bir versiyonu) | 18 | 3 | Evet | |||
| Lagaš Kraliyet kroniği | 6 | |||||
| Weidner kroniği (tercüme) | 19 | 38 | Evet | |||
| Erken dönem kralların Kroniği (tercüme) | 20 | 39,40 | ||||
| Tummal Kroniği | 7 | |||||
| Ur krallarının Uruk kroniği | 48 | |||||
| Asur Eponim Listesi (2. milenyum) | 8 | |||||
| Pazar fiyatları kroniği (tercüme) | 23 | 50 | ||||
| Eşzamanlı tarih (tercüme ve diğer tercüme) | 21 | 10 | Evet | |||
| Kronik P (tercüme ve diğer tercüme) | 22 | 45 | ||||
| Enlil-nirari kroniği | 11 | |||||
| Arik-den-ili kroniği | 12 | |||||
| Walker kroniği | 25 | 46 | ||||
| Tukulti-Ninurta kroniği | 13 | |||||
| Aššur-reša-iši kroniği | 14 | |||||
| I. Tiglath-pileser kroniği | 15 | |||||
| Ekletik Kronik (tercüme) | 24 | 47 | ||||
| Dini Kronik (tercüme) | 17 | 51 | ||||
| Asur Eponim Listesi (1. milenyum) | 9 | |||||
| Nabu-šuma-iškun'un suçları ve kutsala saygısızlıkları | 52 | |||||
| Nabu-Nasir'den Šamaš-šuma-ukin'e (tercüme) | 1 | 16 | 92502 | |||
| Nabu-Nasir'den Esarhaddon'a | 1B | 17 | 75976 | |||
| Esarhaddon kroniği (tercüme) | 14 | 18 | 25091 | |||
| Šamaš-šuma-ukin kroniği (tercüme) (diğer tercüme) | 15 | 19 | 96273 | |||
| Akitu kroniği (tercüme) | 16 | 20 | 86379 | |||
| Nabopolassar'ın erken yıllarının kroniği (tercüme) | 2 | 21 | 25127 | |||
| Ninova'nın Düşüşü kroniği (tercüme) | 3 | 22 | 21901 | |||
| Nabopolassar'ın son yıllarının kroniği (tercüme) | 4 | 23 | 22047 | |||
| Nebukadnezar'ın erken yıllarının kroniği (tercüme) | 5 | 24 | 21946 | |||
| Neriglissar'ın üçüncü yılı kroniği (tercüme) | 6 | 25 | 25124 | |||
| Nabonidus Kroniği (metin ve tercüme) | 7 | 26 | 35382 | |||
| Nabonidus'a dair kronografik belge | 53 | |||||
| III. Artaserhas kroniği (tercüme) | 9 | 28 | ||||
| Kiros silindiri | 17 | 90920 | ||||
| İskender kroniği (metin ve tercüme) | 8 | 29 | 1 | |||
| İskender ve Arabia kroniği (metin ve tercüme) | 2 | |||||
| Diadochi kroniği (metin ve tercüme) | 10 | 30 | 3 | |||
| İskender ve Artaserhas (tercüme) | 4 | |||||
| I. Antiohos ve Sin mabedi kroniği (metin ve tercüme) | 11 | 32 | 5 | |||
| Esagila kroniği kalıntıları (metin ve tercüme) | 6 | |||||
| Antiohos, Baktriya ve Hindistan kroniği (metin ve tercüme) | 13A | 36 | 7 | |||
| Ardıç bahçesi kroniği (metin ve tercüme) | 8 | |||||
| I. Seleukos kroniğinin sonu (metin ve tercüme) | 12 | 33 | 9 | |||
| Selefkî tahta çıkışları kroniği (metin ve tercüme) | 13 | 34 | 10 | |||
| III. Ptolemaios istilası kroniği (metin ve tercüme) | 11 | |||||
| III. Seleukos kroniği (metin ve tercüme) | 13B | 35 | 12 | |||
| Politai kroniği (metin ve tercüme) | 13 | |||||
| Grek topluluğu kroniği (metin ve tercüme) | 14 | |||||
| Altın hırsızlığı kroniği (metin ve tercüme) | 15 | |||||
| Arazi ve ondalık vergileri hakkında belge (metin ve tercüme) | 16 | |||||
| Adli kronik (metin ve tercüme) | 37 | 17 | ||||
| Bagayasha kroniği | 18 | |||||
| Bir Arsak kralıyla ilgili kronik (metin ve tercüme) | 19 | |||||
| Fırat kroniği (metin ve tercüme) | 20 |
Ayrıca bakınız
Kaynakça
- ^ L. W. King (1907). Chronicles Concerning Early Babylonian Kings, Vol. II: Texts and Translations. Luzac and Co. s. 145.
- ^ a b c Waerzeggers, Caroline (2012). "The Babylonian Chronicles: Classification and Provenance". Journal of Near Eastern Studies. 71 (2). University of Chicago Press. ss. 285-298. doi:10.1086/666831. ISSN 0022-2968. 10 Temmuz 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi22 Ekim 2024. The "Babylonian Chronicles" are a miscellaneous, ill-defined group of texts… The most influential classification is that of A. K. Grayson. His book Assyrian and Babylonian Chronicles (ABC) is the starting point of any study undertaken on the topic. It assembled a variety of chronographic texts, including Assyrian chronicles and other writings which may not belong to the ill-defined chronicle genre (see below)… About forty-five Babylonian chronicles are now known. This includes the twenty-four texts published by Grayson in Assyrian and Babylonian Chronicles and several new additions. The exact number is unclear because the genre is ill-defined… Most chronicles are preserved on clay tablets retrieved from Iraqi soil during illicit diggings at the end of the nineteenth century. In the corpus presented by Grayson, only three chronicles (in most of their copies) are provenanced, but these texts are atypical and their attribution to the chronicle genre is disputed… Despite the lack of formal provenance, most chronicles are regarded as products of the city of Babylon.
- ^ "Wiseman, 1956, pages 1+2". 9 Ocak 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Ekim 2024.
Konuyla ilgili yayınlar
- Leo Oppenheim'ın Nabonidus Kroniği İngilizce çevirisi için: J. B. Pritchard (ed.) Ancient Near Eastern Texts Relating to the Old Testament (= ANET; 1950, 1955, 1969).
- Kroniklerin standart sürümü: A. K. Grayson, Assyrian and Babylonian Chronicles (= ABC; 1975; 978-1-57506-049-1).
- ABC'nin yayınlanmasından sonra bulunmuş olan Kronik 25'in İngilizce çevirisi için: C. B. F. Walker "Babylonian Chronicle 25: A Chronicle of the Kassite and Isin Dynasties", in G. van Driel e.a. (eds.): Zikir Šumim: Assyriological Studies Presented to F. R. Kraus on the Occasion of His Seventieth Birthday (= Fs. Kraus; 1982).
- Grayson'un ABC 1'inin John Brinkman tarafından yapılan revizyonu için: 4 Mart 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. in: "The Babylonian Chronicle revisited" in T. Abusch, J. Huehnergard, P. Steinkeller (eds.): Lingering over Words. Studies in Ancient Near Eastern literature in Honor of William L. Moran (1990 Atlanta; 978-1-55540-502-1).
- İncil çalışmaları ile alakalı kronikler için: W. W. Hallo (ed.), The Context of Scripture, volume 1 (2003 Leiden and Boston; 978-90-04-10618-5). Bu yayın Weidner Kroniğini de içermektedir.
- J-J. Glassner, Mesopotamian Chronicles (= CM; 2004, 978-1-58983-090-5; Fransızca versiyonu 1993, 978-2-251-33918-4).
- A. Kuhrt, The Persian Empire: A Corpus of Sources of the Achaemenid Period (Routledge, 2007; 978-0-415-55279-0).
- Hellenistic dönem ile alakalı kronikler için: R. J. van der Spek, Irving L. Finkel, Reinhard Pirngruber & Kathryn Stevens, Babylonian Chronographic Texts from the Hellenistic Period (SBL Press, 2025; ISBN 978-1-62837-589-3).
- Babil Kroniği'nin geçmişin edebi bir yorumu olarak değerlendirilmesi gerektiğine dair bir yorum için: C. Waerzeggers, "Writing History Under Empire: The Babylonian Chronicle Reconsidered", Journal of Ancient Near Eastern History, vol. 8, no. 1-2, 2021, pp. 279–317.
