Diskalkuli

Diskalkuli, sayı duyusunda, temel aritmetik olgularını öğrenmede, doğru ve akıcı hesaplamada ve matematiksel akıl yürütmede beklenenin altında kalma durumudur. DSM-5-TR sınıflandırmasında matematik alanındaki bu güçlükler, Özgül Öğrenme Bozukluğu içinde “matematikte bozulma ile” belirleyicisiyle değerlendirilir ve bağımsız bir tanı adı olarak kullanılmaz. ICD-11'de ise karşılığı “6A03.2 Matematikte bozulma ile giden gelişimsel öğrenme bozukluğu”dur.

Diskalkuli, intraparietal sulkustaki ve ilişkili fronto-parietal ağlardaki işlevsel farklılıklarla ilişkilendirilmiştir. Bulgular, genel zekâ düzeyindeki bir düşüklükten ziyade sayısal büyüklük temsilleri ve sayı işleme süreçlerine özgü bir güçlükle tutarlıdır. Diskalkuli, DEHB ve okuma-yazma güçlükleriyle eşgörülüm gösterebilir; bu nedenle değerlendirmede eşlik eden nörogelişimsel durumların ayırıcı tanısı önem taşır.

Diskalkulinin yaygınlığına ilişkin tahminler genellikle toplumun %3–%6'sı aralığındadır. Matematiksel güçlüklerin kazanılmış beyin hasarı sonrası ortaya çıktığı tablolarda “akalkuli” terimi kullanılır ve bu durum gelişimsel kökenli diskalkuliden ayrıdır.

Matematik alanında başarısızlığın en sık bildirildiği başlıklar şunlardır:

• Sayısal büyüklükleri ve sayı doğrusu ilişkilerini kavramada güçlük (sayı duyusu).
• Temel aritmetik olgularını (toplama-çıkarma vb.) ezberleme ve hatırlamada güçlük.
• Doğru ve akıcı hesaplama, işlem yürütme ve prosedürleri sırada tutmada güçlük.
• Matematiksel dili, sembolleri ve çok adımlı problem kurulumunu anlamada güçlük.

• Akalkuli
• Disgrafi
• Disleksi
• Özel eğitim