| Honoré de Balzac | |
|---|---|
 Honoré de Balzac | |
| Doğum | 20 Mayıs 1799(1799-05-20) Tours, Fransa |
| Ölüm | 18 Ağustos 1850 (51 yaşında) Paris, Fransa |
| Defin yeri | Père Lachaise Mezarlığı |
| Takma adlar | Horace de Saint-Aubin, Lord R’Hoone, Viellerglé, Saint Aubin |
| Meslek | Romancı, Gazeteci, Yazıcı, Edebi eleştiri |
| Milliyet | Fransız |
| Eğitim | |
| Dönem | 19. yüzyıl |
| Edebî akım | Realizm |
| Önemli eser |
|
| Önemli ödülleri | Chevalier de la Légion d'honneur (1845) |
| Evlilik | Ewelina Hańska |
| Çocuklar | Marie-Caroline du Fresnay |
Etkilendikleri | |
| İmza |  |
Honoré de Balzac (gerçek adı Honore Balssa; 20 Mayıs 1799, Tours - 18 Ağustos 1850), Fransız yazar.
Yaşamı
Gerçek adı Honoré Balssa'dır. Ancak ismini Balzac olarak değiştirmiş ve "de" ön takısını eklemiştir. Köylü bir ailenin çocuğudur. Babası tüccardır. 6 yıl Vendome'da College des Oratoriens'te öğrenim gördü. Napolyon'un devrilmesinden sonra ailesi Paris'e taşındı. Burada 2 yıl daha okula gitti. 3 yıl bir avukatın yanında çalıştı. Ama küçük yaşlardan beri edebiyata gösterdiği eğilim ağır bastı. Trajedi türünü denediği 1819'da yazılmış "Cromwell" başarı kazanamayınca romana yöneldi. Para kazanmak için tarihsel, mizahi ve gotik romanlar yazdı. Bunları değişik adlarla yazdı. Basımcılık, yayıncılık, hatta dökümcülük yaptı. Başarılı olamayınca yeniden edebiyata döndü. Edebiyat yaşamında çok başarılı yapıtlar sundu. Birçok ülkede satılan romanları ve kitapları çok büyük ilgi gördü ve beğenileri üstüne topladı. Edebiyatta başarılı olan Balzac, yaşamının sonuna değin yazın ile uğraştı.
Yazın yaşamı
1829'da yazdığı "Les Chouans" adlı tarihi roman tanınmasını sağladı. Bu yapıt Türkçeye 1974 Köylü İsyanı ve 1977 yılında Şu Anlar adıyla çevrildi. 1824-1834 arasında yayıncılarından aldığı parayla bohem bir yaşam sürdü. 1829-1831 arasında yergici gazetelere yazılar yazdı. 1830'lardan sonra bir toplum tarihi yazmak amacıyla, eski ve yeni romanlarını; gelenek ve görenek incelemeleri, felsefe incelemeleri ve çözümleyici incelemeler olarak üç bölüm altında toplamaya karar verdi. Bu tasarı 1834-1837 arasında 12 cilt olarak gerçekleşti. 1840'ta bu yapıtların hepsine Dante'yi anımsatan bir başlık koydu: "İnsanlık Güldürüsü". 1842-1848 arasında 17 ciltlik bir baskı yapıldı. 1869-1876 arasında da 24 cilt olarak yayınlandı. Eserlerinde aynı kahramanlara tekrar tekrar yer verme düşüncesini geliştirdi. Bunu gerçekçiliğin baş romanı kabul edilen ve 1834'te yayınlanan "Goriot Baba"da uyguladı. 1836 ve 1837'de İtalya gezisine çıktı. 1828'de Versailles yakınlarında pahalı bir ev yaptırdı. Borç sorunu nedeniyle Passy'de bir eve yerleşti (Bugün Balzac Müzesi). Para kazanmak için tiyatroda başarısız denemeler yaptı. Edebiyatçılar Derneği başkanı olarak yazar haklarıyla ilgili girişimlerde bulundu.
1847'de Polonya'da sevgilisi Eveline Hanska'nın şatosunda kaldı. 1850'de Eveline ile evlendi Paris'e döndüler. Birkaç ay sonra yaşamını yitirdi. Geride 85’i tamamlanmış, 50’si taslak durumunda yapıt bıraktı. Romanda gerçekçilik ve doğalcılık akımlarının yaratıcısı olarak kabul edilir. Mantıklı bir sıra izleyen olayların her şeyi gören bir gözlemcinin ağzından anlatıldığı, kahramanların tutarlı bir biçimde sunulduğu, kuralları belli "klasik roman tekniğini" Balzac'ın kurduğu benimsenir. Olağanüstü bir gözlem yeteneği ve güçlü bir belleği vardı. Kendisini başka insanların yerine koyup onların duygularını paylaşmayı biliyordu. Yapıtlarında nedenselliği ve arka plan ile karakterler arasındaki ilişkiyi açıklamakta ustadır. Bütün bu özellikleriyle "romanın Shakespeare'i olarak anılır.
1789'da başlayan ve uzun bir süreç alan Fransız Devrimi sırasında gelişen toplum değişimini anlatan; çatışmaları, iyiyi kötüyü ortaya koyan, Cumhuriyetçiler ile Kraliyetçilerin Kral X. Charles'in ülkeyi bırakıp gitmek zorunda kaldığı 1830 yılına değin aralarındaki kanlı kansız tüm çekişmeyi özellikle göz önüne seren, bireylerin bu çatışmadaki ulu düşüncelerin altında aslında kendi çıkarlarını nasıl korumaya çalıştıklarını betimleyen; sevgi, güç gibi evrensel konuları tüm çıplaklığı ve eleştirili bir yaklaşımla inceleyen; günümüz okuruna sıkıcı gelebilecek ama öncelikle Fransa ve demokrasiyi algılayabilmekte yardımcı olması bakımından tüm dünya için önemli bir roman yazardır. Kitapları Fransız Devrimi'nin tarih belgesi niteliğindedir.
Eserleri
-Başlıca eserleri-
- Les Chouans (1828; Köylü İsyanı, 1974)
- La Peau de chagrin (1830; Tılsımlı Deri, 1940, 1968)
- Le Chef-d'œuvre inconnu (1831; Mahvolan Şaheser, 1944/Bilinmeyen Şaheser, 1945)
- Le Colonel Chabert (1832; Kolonel Şabert, 1938/ Albay Chabert, 1944, 1974)
- Le Médecin de campagne (1832; Köy Hekimi, 1942, 1979)
- Eugénie Grandet (1833; Eugénie Grandet, 1938, 1991)
- Histoire des Treize, comprenant:
- Ferragus, 1833
- La Duchesse de Langeais, 1833, 1839
- La Fille aux yeux d'or, 1835
- La Recherche de l'absolu (1834; Mutlak Peşinde, 1945, 1965)
- Le Père Goriot, (1835; Goriot Baba; 1943, 1991)
- Le Lys dans la vallée (1835; Vadideki Zambak, 1941, 1990)
- La Vieille Fille (1836;)
- César Birotteau (1837; César Birotteau, 1945, 1990)
- La Maison Nucingen (1838; Nucingen Bankası, 1950)
- Les Secrets de la princesse de Cadignan (1839)
- Béatrix (1839)
- Illusions perdues (I, 1837; II, 1839; III, 1843; Sönmüş Hayaller, 1949)
- Albert Savarus (1842)
- La Rabouilleuse (1842)
- Modeste Mignon (1844; Modeste Mignon, 1947)
- La Cousine Bette (1846; Bette Abla, 1977)
- Le Cousin Pons (1847)
- Splendeurs et misères des courtisanes (1838-1847; Kibar Fahişelerin İhtişamı ve Sefaleti, 1946/Kibar Fahişeler, 1972, 1990)
- Ursule Mirouët (1841; Ursule Mirouët, 1849)
Türkçeye çevrilmiş diğer eserler
- Tours Papazı (1949)
- Otuz Yaşındaki Kadın (1963)
- Vandetta (1943)
- Tefeci Gobseck (1947-1961)
- Kırmızı Han (1946)
- Terör Devrinde (1979)
- Lois Lambert (1946)
- Bir Havva Kızı (1970)
- Onüçlerin Romanı (1945)
- Altın Gözlü Kız (1943)
- Kötü Kadınların Parlayış, Düşüşü (1981)
- Köy Papazı (1952)
- Karanlık Bir İş (1947)
- Esrarlı Bir Vaka (1949-1964)
- İki Gelinin Hatıraları (Mémoires de deux jeunes Mariées) (Letters of Two Brides) (1940 - 1983)
- Köylüler (1845, 1976-1985)
- Gizli Başyapıt (Le Chef-d'oeuvre İnconnu) (2007 Samih Rıfat)
- Evde Kalmış Kız (La Vieille Fille) (2008 Yaşar Avunç)
Kaynakça
- ^ Classe, O. (26 Kasım 2017). Encyclopedia of Literary Translation Into English: A-L. Taylor & Francis. ISBN 978-1-884964-36-7. Erişim tarihi: 26 Kasım 2017 – Google Books vasıtasıyla.
- ^ "Balzac, Honoré de". Lexico UK English Dictionary. Oxford University Press. [ölü/kırık bağlantı]
- ^ "Honore de Balzac - Türk Dili ve Edebiyatı". turkedebiyati.org. 3 Aralık 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Aralık 2023.
