خداوندکار ولایتی‎
Hüdâvendigâr Vilâyeti
Osmanlı İmparatorluğu Vilayeti
1867–1922
Hüdavendigâr Vilayeti harita üzerinde
Hüdavendigâr Vilayeti harita üzerinde
Hüdavendigâr Vilayeti (1900)
Merkez Bursa
Tarih
 - Kuruluş 1867
 - Kaldırılış 1922
Nüfus
 - Müslüman, 1914 474.114 
 - Rum, 1914 74.927 
 - Ermeni, 1914 60.119 
 - Yahudi, 1914 - 
Öncüller		 Ardıllar
Hüdavendigâr Eyaleti
Türkiye

Hüdâvendigâr Vilâyeti (خداوندکار ولایتی) ya da Bursa Vilayeti (بروسه ولایتی), 1867 yılında kurulan Osmanlı vilâyeti.

İlk kurulduğunda; Kütahya, Bursa, Karesi, Karahisar-ı Sâhib, Kocaili sancaklarından oluşmaktaydı. 1922'de "Hüdavendigâr Vilayeti", Bursa, Çanakkale, Afyon, Kütahya, Balıkesir, Sakarya ve Bilecik olarak 7 şehre ayrılmıştı.

Sancakları

  1. Hüdavendigâr Sancağı (خداوندکار سنجاغی)
  2. Ertuğrul (Bilecik) Sancağı (ارطغرل (بیله‌جك) سنجاغی)
  3. Kütahya Sancağı (كوتاهیه سنجاغی)
  4. Karahisar-i Sahib Sancağı (قره‌حصار صاحب سنجاغی)
  5. Karesi (Balıkesir) Sancağı (قره‌سی (بالیكسر) سنجاغی)
  6. Sultanönü Sancağı (سلطان‌اوكی سنجاغی)

Nüfus

Osmanlı alfabesiyle yazılmış Hüdâvendigâr Vilayetin 1907 haritası
Nüfus
Hüdavendigâr Vilayeti
Yıl Nüfus
1893 1.335.884
1894 1,336,884
1895 1,367.012
1896 1,367,012
1897 1,454.294
1906 1,691,277
1914 2,010.452
.
Hüdavendigâr Vilayeti 1914 Nüfusu
Kaza Müslüman Rum Ermeni Yahudi Katolik Ermeni Diğer Toplam
Bursa 111,301 24,048 6,433 147,777
Gemlik 16,373 8,568 3,348 28,289
Orhangazi 11,884 - 22.726 34,767
Karacabey 25,763 9,921 987 37,294
Mudanya 7,677 17,389 100 25.239
Kirmasti 56,599 1,381 1,016 59.180
Orhaneli 47.140 44 6 47,190
Hüdavendigâr Sancağı 276.737 61.351 34.616 379.736
Bilecik 59,508 9,877 7.774 77,873
Söğüt 55,223 1,982 7,770 65,163
İnegöl 56,238 34 7.101 63.704
Yenişehir 26,408 1,683 1,660 29,751
Ertuğrul Sancağı 197.377 13.576 24.305 236.491
Eskişehir Sancağı 140,578 2,613 8.276 728 316 215 152.726
Germiyan/Kütahya Sancağı 303,348 8,755 3,910 - 638 243 316.894
Karahisar-i Sahib Sancağı 277,659 632 7,437 7 2 83 285,820
Balıkesir 156,092 2.655 2.963 161,744
Edremit 30,846 9,699 41 40,626
Erdek 15,232 31,035 1,094 47,666
Ayvalık 454 31,440 - 31,894
Balya 33,680 3,266 298 40.894
Bandırma 41,146 11,507 4.032 59.425
Burhaniye 20,280 4,514 43 24,851
Sındırgı 27,095 1,130 20 28,247
Gönen 34,979 2,251 53 37,623
Karesi Sancağı 359,804 97,497 8,544 362 109 6.654 472,970
Toplam 1.555.503 184.424 87.088 5.223 2.343 10.056 1.844.637
Not: Sancak nüfusu toplam 1.844.637 eder, fakat sayfa 190 toplam nüfusu açıklamadan 2,010.452 olarak verir.

Kaynakça

  1. ^ Google Kitaplar'da First encyclopaedia of Islam: 1913-1936, s. 768, By M. Th Houtsma
  2. ^ a b c d "1914 Census Statistics" (PDF). Turkish General Staff. ss. 605-606. 7 Ekim 2015 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Ocak 2011. 
  3. ^ ""Uşak Kazası'nda Mekânın Mülkî-İdarî-Askerî-Adlî-Ticarî Organizasyonu ve Mülkî Nahiyelerin Yönetimi (1870-1908)", Hacettepe Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, Cilt:31, Sayı:2, Sayfa:52, Yıl: Aralık-2014". 23 Nisan 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Haziran 2016. 
  4. ^ Osmanlı Nüfusu (1830- 1914), Kemal Karpat, sayfa 188-190
  5. ^ Karpat, Kemal (1985). Ottoman Population, 1830-1914: Demographic and Social Characteristics. University of Wisconsin Press. ss. 188-190. ISBN 9780299091606. 14 Ekim 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Ekim 2013. 
Ayrıca bakınız: Osmanlı eyaletleri listesi ve Osmanlı vilayetleri listesi