Maruni
Önemli nüfusa sahip bölgeler
Lübnan Lübnan1.062.000
Arjantin Arjantin750.000
Brezilya Brezilya550.000
Amerika Birleşik Devletleri ABD215.000
Meksika Meksika160.000
Avustralya Avustralya160.000
Kanada Kanada85.000
Suriye Suriye52.100
Fransa Fransa52.000
Venezuela Venezuela25.000
Kıbrıs Cumhuriyeti Kıbrıs4.940-10.000
Filistin Filistin8.000
Almanya Almanya5.400
Birleşik Krallık İngiltere5.300
Mısır Mısır5.000
Belçika Belçika3.400
İtalya İtalya2.500
İsveç İsveç2.470
İsviçre İsviçre2000
Ürdün Ürdün1000
Diller
Arapça, Süryanice[kaynak belirtilmeli]
Din
Lübnan Dağlık bölgesinde bir kilise inşa eden Maruni köylüler, 1920'ler

Maruniler veya Maronitler (Arapça:  الموارنة, romanize: Al-Mawārinah; Süryanice: ܡܖ̈ܘܢܝܐ, romanize: Marunoye), Lübnan'daki en büyük nüfuslu Maruni Kilisesi'ne bağlı Hristiyan grup.

Maruniler, Maruni Kilisesi'ne bağlı olan ve günümüzde Orta Doğu'da başta anayasal olarak cumhurbaşkanının Maruni olmasının zorunlu olduğu Lübnan olmak üzere Suriye, Kıbrıs ve Filistin-İsrail topraklarında yaşayan dinî topluluktur. Ayrıca Avrupa, Kuzey Amerika ve Güney Amerika ülkelerinde de göçmen kökenli önemli bir Maruni nüfus yaşamaktadır. Türkiye'de ise varlıkları bilinmekte ama kesin bir sayı tahmini yoktur.

Etimoloji

Maruni, adı M.S. 4-5. yüzyıllarda yaşamış Süryani kökenli Hristiyan din adamı Aziz Marun (ya da Maron)'a dayanır.

Tarih

Bizans döneminde Katoliklikten Ortodoksluğa geçmişlerdir. Bizans'ın sindirme politikaları üzerine tekrar Katolik olmuşlardır. İslam devletinde varlıklarını koruyup geliştirmişlerdir. 1517 yılında başlayan Osmanlı egemenliği ile ek haklar kazandılar. 1800 lü yıllara doğru Çarlık Rusyası'nın sürekli olarak Osmanlılara karşı kullanacağı bir koz oldular. 19. yüzyıl boyunca birçok isyan çıkardılar.

I. Dünya Savaşı ile biten Osmanlı egemenliğinden sonra 20 yıl kadar Fransa yönetiminde kalan Lübnan ve Suriye'de eski haklarında yoksun bırakıldılar. Fransa çekildikten sonra yönetim Müslümanlara kalınca düşmanlıkları arttı. Silahlı gruplar oluşturdular. Yer yer şehir içinde çatışmalar çıktı ve iç savaş başladı bunun bir nedeni de Filistin'den gelen Müslüman Araplar, bundan 7 yıl sonra da 1982'de İsrail'in Lübnan'ı işgali ile Maruniler İsrail ordusunun gözetiminde Filistinlilere karşı katliamlarda bulundular. Lübnan'ın etnik yapısının değiştirilmesini önleme savıyla Filistinlileri ülkenin kuzeyindeki ve güneyindeki mülteci kamplarına yolladılar.

Nüfus

Lübnan

Günümüzde Lübnan nüfusunun %22'si Marunilerden oluşmaktadır.

Kıbrıs

Maruniler, adanın üçüncü büyük dini ve etnik grubunu oluştururlar. Nüfusları, farklı kaynaklarda 4.940 (%0.6) ile 10.000 arasında gösterilir. Bu nüfusun büyük bölümü günümüzde Kıbrıs'ın güneyinde yaşar.

Kültür

1940 yılına kadar genellikle dağlarda yaşayan Maruniler bu zamandan sonra Anti-Lübnan dağlarında inerek başkent Beyrut'a yerleştiler. Bu nedenle kültürlerinde büyük bir yozlaşma oldu. Bir kısmı ise Beyrut'a geldikten sonra ABD' ye göç etti, bazıları da iç savaşta çoğu Latin Amerika ülkelerine göç etti. Genellikle avcılıkla, toplayıcılıkla ve nehir balıkçılığı ile geçinen bu topluluk şehre inince ticareti büyük oranda ele geçirdiler. Bazı konularda ticareti tekellerinde tutuyorlar[kaynak belirtilmeli].

Kaynakça

  1. ^ a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t "Arşivlenmiş kopya". 14 Temmuz 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Eylül 2011. 
  2. ^ World Directory of Minorities and Indigenous Peoples - Cyprus : Overview, UNHCR
  3. ^ "BBC Türkçe Lübnan ülke raporu". 28 Aralık 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Eylül 2011. 
  4. ^ a b "ABD Uluslararası Din Özgürlüğü Raporu, Kasım 2006". 16 Ağustos 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Eylül 2011. 
  5. ^ "Maronite Church, Britannica". 14 Eylül 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Eylül 2011. 
  6. ^ "Maruniler". TDV İslam Ansiklopedisi. 7 Ekim 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Ekim 2024. 
  7. ^ "Lübnan". TDV İslam Ansiklopedisi. 29 Kasım 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Ekim 2024.