Grekçe: Ὀρκιστός | ||||||||
  Orkistos Türkiye haritasındaki konumu. | ||||||||
| Konum | Ortaköy, Çifteler, Eskişehir, Türkiye | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Bölge | Frigya | |||||||
| Koordinatlar | 39°15′20″K 31°15′26″D / 39.25556°K 31.25722°D / 39.25556; 31.25722 | |||||||
| Tür | Yerleşim yeri | |||||||
| Sit ayrıntıları | ||||||||
Orcistus
|
Orkistos veya Orcistus (Grekçe: Ὀρκιστός); başlangıçta antik Frigya'nın kuzeydoğusunda yer alan, daha sonra ise Galata Secunda eyaletine bağlı bir piskoposluk merkezi olan antik bir kenttir. Şehir, günümüzde Afyonkarahisar’ın kuzeydoğusunda, Eskişehir iline bağlı Çifteler ilçesi sınırlarında yer alan ve eski adı Alikel Yaylası olan Ortaköy (Eskişehir-Afyon sınırı civarı) kasabasının güneyinde konumlanmıştır.
Tarih
Konumu gereği Frigya veya Galatya topraklarına dahil olabilen şehrin adı, Frigya'nın doğu sınırındaki ovalarda yaşayan Oreos kabilesinden gelmektedir.
Şehir statüsü
Başlangıçta Galatya'nın bağımsız bir şehri olan Orkistos, MS. 3. yüzyılın sonlarında Frigya'daki Nakoleia (günümüzde Seyitgazi) şehrine bağlanmıştır. Ancak Orkistos sakinleri, 325 yılında İmparator Büyük Konstantin'e başvurarak bağımsızlıklarının iadesini talep etmişlerdir. Konstantin, 331 yılında bu talebi kabul ederek şehre bağımsızlığını geri vermiştir. İmparator, şehir halkından "en kutsal dinin destekçileri" olarak bahsetmiştir; bu tabir, muhtemelen erken dönem Hristiyanlığa atıfta bulunan belirsiz bir ifade olarak değerlendirilmektedir.
Küçük bir yerleşim olan Malcetenos da Orcistus topraklarının bir parçasıydı. Şehir, eyaletin kurulduğu dönemlerde (MS. 386-395 civarı) Galatia Secunda (veya Salutaris) sınırları içinde yer almaktaydı.
Piskoposluk
5. yüzyıla gelindiğinde Orcistus, Galatia Secunda eyaletine bağlı bir episkoposluk makamı (piskoposluk merkezi) haline gelmiştir. Bu durum, Orcistus piskoposlarının katıldığı şu konsillerle belgelenmiştir:
- 431 Efes Konsili: Piskopos Domnus
- 451 Kadıköy (Khalkedon) Konsili: Piskopos Longinus
- 692 İstanbul (Trullo) Konsili: Piskopos Segermas
Orcistus makamı, 13. yüzyıla kadar Galatia Secunda'nın metropoliti olan Pessinus'un (Ballıhisar) bir alt birimi (suffragan) olarak Notitiae Episcopatuum listelerinde anılmaya devam etmiştir. Günümüzde ise Katolik Kilisesi'nin "Ünvan piskoposluğu" (fahri makam) listesinde yer almaktadır.
Titüler Piskoposlar
Orcistus (Orkistos) antik kenti adına atanan Katolik titüler piskoposların listesi aşağıdadır:
- Jean-Marie Mérel, M.E.P. † : (20 Nisan 1901 - 16 Haziran 1921). Daha sonra Craina titüler başpiskoposu olarak atanmıştır.
- Ange-Marie-Joseph Gouin, M.E.P. † : (27 Nisan 1922 - 21 Mart 1945). Görevi başındayken vefat etmiştir.
- Armand Coupel † : (29 Aralık 1945 - 20 Mart 1949). Daha sonra Saint-Brieuc piskoposu olmuştur.
- Charles Hubert Le Blond † : (24 Ağustos 1956 - 30 Aralık 1958). Görevi başındayken vefat etmiştir.
- Paul Piché, O.M.I. † : (5 Mart 1959 - 13 Temmuz 1967). Daha sonra Mackenzie-Fort Smith piskoposu olarak atanmıştır.
Kaynaklar
- ^ a b c d "Eckart Olshausen, "Orcistus" in Brill's New Pauly". 22 Şubat 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Şubat 2014.
- ^ Pétridès, S. (1911). «Orcistus». Enciclopédia Católica. Nova Iorque: Robert Appleton Company
- ^ Bardill, Jonathan (2012). Constantine, Divine Emperor of the Christian Golden Age (İngilizce). Cambridge University Press. s. 289. ISBN 978-0-521-76423-0.
- ^ a b "CATHOLIC ENCYCLOPEDIA: Orcistus". www.newadvent.org. 27 Ocak 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Şubat 2026.
- ^ Annuario Pontificio 2013 (Libreria Editrice Vaticana, 2013, ISBN 978-88-209-9070-1), s. 945
Bu madde şu anda kamu malı olan Yunan ve Roma Coğrafya Sözlüğü'nden metin içermektedir. Smith, William, (Ed.) (1854–1857). "Orcistus". Yunan ve Roma Coğrafya Sözlüğü (İngilizce). Londra: John Murray.