Sarıveliler

Sarıveliler, Karaman ilinin bir ilçesidir.

Sarıveliler ilçesi Akdeniz Bölgesi'nin kuzeyinde Orta Torosların güney yamaçlarında Göksu havzasını kapsayan, Taşeli Platosu'nda yer alan ilçenin doğusunda Ermenek, kuzeydoğusunda Başyayla, kuzeyinde Taşkent, güneyinde Gazipaşa, güneybatısında Alanya ilçeleri ile çevrilidir. İlçe sınırları aynı zamanda Karaman-Konya ve Karaman-Antalya il sınırlarının bir kısmını oluşturmaktadır. İlçeye bağlı 1 belde ve 10 köy bulunmaktadır. Bunlar Göktepe Belediyesi ile Civler, Civandere, Çevrekavak, Uğurlu, Esentepe, Günder, Işıklı, Daran, Koçaşlı ve Dumlugöze köyleridir. İlçeye en yakın köy Çevrekavak, en uzak köy Dumlugöze köyüdür.

İlçenin ilk kuruluşu ve yerleşim yeri oluşu hakkında elimizde kesin bir bilgi olmamakla beraber, Romalılar devrinde ilk yerleşim yeri olarak kurulmuş olabileceği tahmin edilmektedir. Ancak çevresinde bulunan tarihi kalıntılar ile Göktepe ve Uğurlu körüstanlarındaki kabartmalar ve kaya mezarlarının incelenmesinden MÖ 2000'li yıllarda yerleşim yeri olarak kurulduğu tahmin edilmektedir. Karamanoğulları Beyliği zamanında Ermenek'e bağlı bir yerleşim yeri olmuştur ve Avşar Türkmenleri bu bölgeye yerleşmiştir. Selçuklu sultanlarından I. Alâeddin Keykubad'ın Alanya'nın fethi sırasında Erenler Dağı'nda ve Civandere köyündeki At Meydanı mevkiinde konakladıkları rivayet olunmaktadır.

Osmanlı Devleti zamanında Ermenek'e bağlı bir yerleşim yeri olarak kalan ilçe, Cumhuriyetin kuruluşundan itibaren 1967 yılına kadar köy statüsünde olup, 1967 yılında Turcalar ve K. Karapınar köyleri ile Sarıveliler köyünün birleşmesi ile kasaba olmuş, 27 Mayıs 1990 tarihinde ise 3644 sayılı Yasa ile Ermenek ilçesinin Göktepe bucağından ayrılan köylerle birlikte ilçe olmuş, 30 Ağustos 1991 tarihinde İlçe Kaymakamının göreve başlaması ile ilçelik statüsüne kavuşmuştur. 2009 yılında yapılan yerel referandum ile Ortaköy ve Adiller köyleri de ilçeye bağlanarak mahalle statüsüne kavuşmuştur.

Sarıveliler ilçe merkezinin denizden yüksekliği ortalama 1.555 metredir. Bu yükseklik yaylalarda 1.850 metreye kadar ulaşmaktadır. İlçenin yüzölçümü 590 km²dir. Yerleşim olarak Orta Torosların eteklerinde kurulduğundan dolayı bölge dağlık olup, tarım arazileri ise kıt, yamaç arazilerde tarım yapılmaktadır. İlçeden Göksu Nehri'nin kolları geçmekte olup, bu çaylar derin vadiler oluşturmuştur. İlçenin tamamında %30 eğim bulunmaktadır.

İlçenin tamamında karasal ile Akdeniz geçiş iklimi hakimdir. Yazları oldukça sıcak ve kurak, kışları ise sert ve kar yağışlıdır. Kış aylarında bol kar yağışı olduğundan dolayı bol miktarda su kaynakları vardır. İklime dayalı olarak ilçe genelinde geniş orman arazileri bulunmakta olup, yine yaz aylarında iklime dayalı olarak Alanya, Gazipaşa, Anamur ilçelerinden aşiretler ilçe sınırları içerisinde bulunan Barcın Yaylası'na yaylaya çıkmaktadır.

İlçenin 2000 yılı nüfus sayımına göre merkezde 6.718, kasaba ve köylerde ise 14.590 olmak üzere toplam 21.308 nüfus bulunmaktadır. 343 km² alana sahip olan ilçede 1 km²ye 57 kişi düşmektedir. Nüfus artış hızı ise ilçe merkezinde %25,07, köylerde ise %22,85 olup, ilçe genelinde ise %23,54'tür. Karışık kökenli nüfus bulunmamakta, tamamı Türkçe konuşmaktadır. Nüfus yoğunluğu bakımından, il içerisinde en yoğun nüfus bulunduran ilçedir. Nüfus artış hızı yüksek ve genç nüfusa sahiptir. Nüfusun %50'si 21 yaşın altındadır.

İlçede başta gelen tarımsal ürün elmadır. Yoğun olarak Uğurlu ve Esentepe köylerinde yetiştiriciliği yapılır. Elmayı, ceviz ve son yıllarda yetiştiriciliği hızla artan kiraz takip etmektedir. Taşeli yöresinde son turfanda kiraz Sarıveliler ilçesinden temin edilebilir.