Yaptırım; bağlama bağlı olarak hem izin hem de kısıtlama anlamına gelebilir, çünkü kelime kendi kendini zıt anlamlı kılmaktadır.

Yaptırım örnekleri şunlardır:

Hükûmet ve hukuk

  • Yaptırım (hukuk), mahkemeler tarafından verilen cezalar
  • Ekonomik yaptırımlar, genellikle ticarete getirilen bir yasak
  • Uluslararası yaptırımlar, bir veya birden fazla ülkenin ya da uluslararası kuruluşun; başka bir devleti, grubu veya kişiyi belirli bir davranışa zorlamak ya da cezalandırmak amacıyla uyguladığı kısıtlamalar
  • Pragmatik yaptırım, tarihsel olarak bir hükümdarın birincil öneme sahip bir konuyu ele alan ve temel yasa gücüne sahip olan resmî kararnamesi