İçeriğe geç
24 Ekim 2026, CumartesiTarihe vefa, kültüre emanet.

Bilgi Merkezi / Rehber

Halil Rıza Ulutürk

Halil Rıza Ulutürk (Xəlil Rza Ulutürk, d. 21 Ekim 1932, Salyan - ö. 22 Haziran 1994, Bakü), Azeri şairdir.

Son gözden geçirme: 22.10.2026

Doğum
21 Ekim 1932
Vefat
22 Haziran 1994
Alan
Şairler, yazarlar ve âşıklar
Dönem
20.–21. yüzyıl
Kabri / türbesi
Fahri Hiyabanı Mezarlığı

Hayatı

Halil Rıza Ulutürk
Görsel: Dilaver Najafov · Wikimedia Commons · CC BY-SA 4.0

Halil Rıza Ulutürk, 21 Ekim 1932 tarihinde Azerbaycan'ın Salyan kentine bağlı Pirebbe köyünde dünyaya geldi. Eğitim hayatına Azerbaycan Devlet Üniversitesi Filoloji Fakültesi'nde devam eden şair, buradan mezun oldu. 1957 yılında Moskova'daki Maksim Gorki Edebiyat Enstitüsü'nde iki yıl süren edebiyat kurslarına katıldı. Kariyerinin önemli bir bölümünü 1969'dan itibaren Bakü Edebiyat Enstitüsü'nde çalışarak geçirdi.

Ulutürk, 22 Haziran 1994 tarihinde Bakü'de hayatını kaybetti. Ölümünün ardından, devlet büyüklerinin defnedildiği Fahri Hiyabanı Mezarlığı'na gömüldü.

Tarihî önemi ve başarıları

1990'da Azerbaycan'da 'Kara Yanvar' olarak bilinen olaylarda Ulusal Hareket'in lideri olduğu gerekçesiyle tutuklandı. Moskova'daki Lefortovo Hapishanesi'nde yirmi iki ay boyunca hapis yattı. Dağlık Karabağ Savaşı sonrasında oğlu Tebriz'de öldürüldü.

Muhtelif Sovyet baskılarına rağmen eserlerini yayımlatmayı başaran Ulutürk, Türkçülük, Turancılık ve özgürlük fikirlerini savundu. 1992 yılında Azerbaycan Halk Şairliği unvanını aldı. 1994'teki vefatından sonra İstiklal Nişanı ile ödüllendirildi.

Eserleri ve mirası

1957'de 'Bahar Gelir', 1959'da 'Seven Gözler' ve 1961'de 'Mehebbet Destanı' adlı eserleri okuyucuyla buluştu. 1963'te 'Menim Güneşim', 1965'te 'Gollarını Geniş Aç' ve 1967'de 'Krasnodon Kartalları' yayımlandı. 1971'de 'Yeni Zirvelere', 1977'de 'Doğmalık' ve 1980'de 'Taparam Seni' adlı kitapları çıktı.

1981 yılında 'Maksud Şeyhzâdenin Bediî Yaradıcılığı' ve 'Marallar da Duz Yeyermiş' adlı eserleri basıldı. 1982'de 'Ömürden Uzun Geceler', 1983'te 'Hara Gedir Bu Dünya' ve 1988'de 'Menden Başlanır Veten' yayımlandı. Şairin tanınmasına vesile olan 'Boz Qurd' adlı şiiri de önemli eserleri arasında yer alır.

Haritada ve ilgili kayıtlar

Benzer / İlgili Türk büyükleri

Aynı alan, dönem, devlet ve bölgeye göre ilgili kayıtlar.

Bu sayfa, Vikipedi'deki «Halil Rıza Ulutürk» maddesinden yararlanılarak yapay zekâ destekli editörlük ile özgün cümlelerle yeniden yazılmıştır; Vikipedi metinleri CC BY-SA 4.0 lisanslıdır. Kesin bilgi için resmî ve akademik kaynaklara başvurun; bir hata görürseniz bize bildirin.

Kaynaklar

Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır; resmî ve bağlayıcı metin için kaynaklara bakın. Hukuki, mali veya tıbbi tavsiye değildir.

Bağışlarınız İçin

Hesap sahibi: Türk Kültürünü Araştırma ve Tanıtma Vakfı

T.C. Ziraat Bankası

TR49 0001 0012 6298 0865 4750 01