Bilgi Merkezi / Rehber
I. Devlet Giray
I. Devlet Giray Han (1512 - Bahçesaray 1577), 1551-1577 yılları hüküm süren Kırım hanıdır.
Son gözden geçirme: 22.10.2026
- Doğum
- 1512
- Vefat
- 1577
- Alan
- Hükümdarlar
- Dönem
- 14.–17. yüzyıl
- Kabri / türbesi
- Bahçesaray
- İlgili Türk devletleri
- Kırım Hanlığı
Hayatı

I. Devlet Giray Han, 1512 yılında doğmuş ve 1577 yılında Kırım Hanlığı'nın başkenti olan Bahçesaray'da vefat etmiştir. Han, 1551 ile 1577 yılları arasında Kırım tahtında oturmuştur. Vefatının ardından yerine II. Mehmed Giray geçmiştir.
Dönemi ve bağlam
Devlet Giray Han, Kanuni Sultan Süleyman ile eş zamanlı olarak saltanat sürmüştür. Kanuni döneminde uzun yıllar İstanbul'da yaşadığı için Osmanlı Sarayı ile oldukça iyi ilişkiler geliştirmiştir. Bu yakın ilişki sayesinde Osmanlı Sultanı'ndan büyük destek görmüştür. Onun hükümdarlığı sırasında Kırım Hanlığı, Osmanlı Devleti ile birlikte bir yükseliş devri yaşamıştır.
Tarihî önemi ve başarıları
Devlet Giray Han'ın temel siyaseti, Moskova merkezli bir gelişme politikası izleyen Rusların Karadeniz'e inmelerine karşı mücadele üzerine kurulmuştur. 1555 ile 1571 yılları arasında Rusya'ya kalıcı etkileri olan büyük darbeler indirmiştir. 1571 yılında ordusu Moskova yakınlarına kadar ilerlemiş ve şehri yakmıştır. Bu başarı nedeniyle kendisine Tatarca 'Taht Alan' anlamına gelen 'Taht Algan' unvanı verilmiştir.
İlgili olaylar
1569 yılında Kefe sancak beyi Çerkez Kasım Bey komutasındaki üç bin yeniçeri ve yirmi bin süvari ile Devlet Giray'ın otuz bin Tatar askerinden oluşan ordu bölgeye girmiştir. Ayrıca beş bin yeniçeri ve üç bin amele, on beş kadırga ile Azak'a taşınmıştır. Vezir-i Azam Sokollu Mehmet Paşa döneminde başlanan İtil ile Ten nehirleri arasındaki kanal projesi tamamlanamamıştır. Kırım ve Osmanlı askerleri, Ruslar ve olumsuz hava koşulları nedeniyle geri çekilmek zorunda kalmıştır. Bu başarısızlık, bazı tarihçiler tarafından Osmanlı İmparatorluğu'nda duraklama döneminin başlangıcı olarak kabul edilmektedir.
Kazan Hanlığı 1552'de, Astrahan Hanlığı ise 1556 yılında Ruslar tarafından ele geçirilmiştir. Devlet Giray, 1568 ile 1570 yılları arasında bu bölgelere seferler düzenlemiş ancak Ruslardan geri alamamıştır. 1572 yılında Ruslarla giriştiği Molodi Muharebesi'nde yenilgiye uğramıştır.
Haritada ve ilgili kayıtlar
Benzer / İlgili Türk büyükleri
Aynı alan, dönem, devlet ve bölgeye göre ilgili kayıtlar.
Bu sayfa, Vikipedi'deki «I. Devlet Giray» maddesinden yararlanılarak yapay zekâ destekli editörlük ile özgün cümlelerle yeniden yazılmıştır; Vikipedi metinleri CC BY-SA 4.0 lisanslıdır. Kesin bilgi için resmî ve akademik kaynaklara başvurun; bir hata görürseniz bize bildirin.
Kaynaklar
- Vikipedi: I. Devlet Giray (sürüm 37409290, CC BY-SA 4.0; yapay zekâ editör desteğiyle özetlenmiş ve uyarlanmıştır, değişiklik yapılmıştır) ↗
- Madde yazarları ve sürüm geçmişi (Vikipedi) ↗
- Lisans: Creative Commons Atıf-AynıLisansla Paylaş 4.0 (CC BY-SA 4.0) ↗
- Vikiveri: Q735719 (CC0) — tarihler ve konum ↗
Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır; resmî ve bağlayıcı metin için kaynaklara bakın. Hukuki, mali veya tıbbi tavsiye değildir.