Bilgi Merkezi / Rehber
Abdülhak Hâmid Tarhan
Abdülhak Hâmit Tarhan, Türk şair, oyun yazarı ve diplomat.
Son gözden geçirme: 22.10.2026
- Doğum
- 2 Ocak 1852
- Vefat
- 13 Nisan 1937
- Alan
- Şairler, yazarlar ve âşıklar
- Dönem
- 20.–21. yüzyıl
- Kabri / türbesi
- Zincirlikuyu Mezarlığı
- İlgili Türk devletleri
- Osmanlı Devleti, Türkiye Cumhuriyeti
Hayatı

Abdülhak Hâmit Tarhan, 2 Ocak 1852 tarihinde İstanbul'un Beşiktaş ilçesindeki Bebek semtinde, köklü bir ulema ailesinin ferdi olarak dünyaya geldi. Çocukluk yıllarında mahalle mektebi ve rüştiyede eğitim gördükten sonra özel hocalardan ders aldı. Yurda döndükten sonra Robert Kolej'e girdi ancak asıl öğrenimini evde özel hocalardan sürdürdü. Genç yaşta Bab-ı Ali Tercüme Odası'nda kâtip olarak çalışmaya başladı ve babasının Tahran Büyükelçisi olmasıyla İran'a gitti. 1867'de babasının vefatı üzerine İstanbul'a dönerek Maliye ve Şûrâ-yı Devlet Mektubî Kalemleri'nde memuriyet hayatına atıldı.
1874 yılında Edirne'de Fatma Hanım ile evlendi ve bu evlilikten Abdülhak Hüseyin ile Hamide adında iki çocuğu oldu. 1876'da Paris Büyükelçiliği İkinci Kâtibi olarak Fransa'ya görevlendirildi. Paris'te bulunduğu dönemde Fransız yazarları okudu ve çeşitli oyunlar kaleme aldı. 1883'te hastalanan eşinin iyileşmesi umuduyla Bombay Konsolosluğu görevini kabul etti. 1886 sonunda Londra'ya gitti ve burada uzun yıllar görev yaptı. 1890'da İngiliz Bayan Nelly ile evlendi ve 1895'te Lahey Elçiliği'ne atandı. 1906'da Brüksel Büyükelçiliği'ne getirildi. 1912'de Belçikalı Bayan Lüsyen ile evlendi ve İstanbul'a döndü. I. Dünya Savaşı sonunda eşiyle birlikte Viyana'ya gitti ve burada maddi sıkıntılar yaşadı.
Cumhuriyet döneminde Ankara Hükûmeti tarafından maaş bağlandı ve İstanbul'da Maçka Palas'ta kendisine bir daire tahsis edildi. 1929 yılında yapılan ara seçimle TBMM III. Dönem İstanbul Milletvekili olarak meclise girdi. IV. ve V. dönemlerde de İstanbul Milletvekilliği görevini sürdürdü. Mustafa Kemal Atatürk'ün emriyle ulusal cenaze töreni düzenlendi ve Zincirlikuyu Mezarlığı'na defnedilen ilk kişi oldu.
Tarihî önemi ve başarıları
Abdülhak Hâmit, Osmanlı İmparatorluğu'nun son dönemi ile Cumhuriyet Türkiye'sinin ilk yıllarında eserler veren modern edebiyatın doğuşunda etkin bir isimdir. Türk edebiyatında 'Şair-i Azam' (Büyük Şair) sıfatıyla anılmaktadır. Diplomat olarak doğu ve batı ülkelerinde bulunması sayesinde iki farklı edebiyatı tanıma fırsatı buldu. Türk şiirine batıdan yeni konular, serbest düşünce ve şekiller getirdi. Batı yazarlarından etkilenerek yazdığı oyunlarla Türk tiyatrosuna felsefi düşünceyi soktu. Tanzimat, Birinci ve İkinci Meşrutiyetler ile Cumhuriyet devirlerini yaşadı ve bu dönemlerin edebiyatlarını yakından tanıdı.
Eserleri ve mirası
İlk eseri, Tahran hatıralarını anlattığı Maceray-ı Aşk'tır. Ahmet Vefik Paşa'nın önerisiyle atasözleri içeren Sabr ü Sebat adlı oyunu kaleme aldı. Fransız yazarlardan etkilenerek Nesteren ve Tarık adlı oyunları yazdı. Eşinin ölümü üzerine yazdığı Makber, Türk edebiyatının en büyük eserlerinden biri kabul edilmektedir. Fatma Hanım'ın ölümünden sonra Ölü, Bunlar O'dur ve Hacle gibi eserleri yayımladı. Londra yıllarında Finten ve Cünun-ı Aşk adlı tiyatro eserlerini kaleme aldı. Cumhuriyet döneminde Ruhlar, Garam, Yabancı Dostlar, Arziler ve Cünün-ı Aşk gibi eserleri basıldı. Şair-i Azam adlı şiiri Tanin gazetesinde yayımlandı.
Haritada ve ilgili kayıtlar
- Türk Dünyası Haritası’nda göster
- Osmanlı Devleti (yaklaşık 1299 – 1922)
- Türkiye Cumhuriyeti (1923 – günümüz)
Benzer / İlgili Türk büyükleri
Aynı alan, dönem, devlet ve bölgeye göre ilgili kayıtlar.
Bu sayfa, Vikipedi'deki «Abdülhak Hâmit Tarhan» maddesinden yararlanılarak yapay zekâ destekli editörlük ile özgün cümlelerle yeniden yazılmıştır; Vikipedi metinleri CC BY-SA 4.0 lisanslıdır. Kesin bilgi için resmî ve akademik kaynaklara başvurun; bir hata görürseniz bize bildirin.
Kaynaklar
- Vikipedi: Abdülhak Hâmit Tarhan (sürüm 38225052, CC BY-SA 4.0; yapay zekâ editör desteğiyle özetlenmiş ve uyarlanmıştır, değişiklik yapılmıştır) ↗
- Madde yazarları ve sürüm geçmişi (Vikipedi) ↗
- Lisans: Creative Commons Atıf-AynıLisansla Paylaş 4.0 (CC BY-SA 4.0) ↗
- Vikiveri: Q318014 (CC0) — tarihler ve konum ↗
Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır; resmî ve bağlayıcı metin için kaynaklara bakın. Hukuki, mali veya tıbbi tavsiye değildir.