Biyosiyaset, ya da biyopolitika, yaşamın bir bütün olarak modern politikanın merkezinde yer aldığı öncülünden yola çıkan bir siyaset bilimi ve siyaset felsefesi kavramıdır. 19. yüzyılın başlarında biyopolitika, nüfus kontrolü, kamu hijyeni, biyolojik araştırmalar, ırkçılık gibi çalışmalar üzerinden sosyal bilimlerin çalışma konusu haline geldi. Özellikle Nazi Almanyası'ndaki çeşitli uygulamalar ve biyolojik tahakküm biçimleri, kavramın pratik siyasette özel bir politika biçimi olarak belirginleşmesini sağladı. Daha yakın zamanlarda ise, iklim değişikliğiyle mücadele, bulaşıcı hastalıkların ve pandemilerin küresel yayılımının önlenmesi ve genetik mühendisliği, üreme teknolojileri, hatta protezler gibi alanlardaki biyomedikal gelişmeler ışığında insan olmanın anlamının yeniden düşünülmesi gibi çağdaş konular, bu başlık altında tartışılmaya başlandı.
Kavram özellikle Michel Foucault'nun iktidarın dönüşümü ve özne üzerindeki tahakkümü alanında yaptığı çalışmalarla yaygınlaştı. Foucault, 18. yüzyıldan başlayarak, birlikte yaşayan insanların nüfus olarak tanımlanması ve bu nüfusun kontrolüne ve düzenlenmesine dair tıbbi ve cezai pratikleri, bu kavram altında incelemiştir. Fransız düşünüre göre, "iktidar her yerdedir"; yalnızca bireysel davranışlara veya eylemlere odaklanmak yerine, yaşamın kendisinin yöneterek iktidarın her yere yayıldığını iddia etmektedir.
Ayrıca bakınız
Detaylı okumalar
- Özmakas, U. (2018). Biyopolitika: İktidar ve Direniş: Foucault, Agamben, Hardt-Negri. İletişim Yayınları.
- Lemke, T. (2013). Biyopolitika, Çev. U. Özmakas, İletişim Yayınları.
Kaynakça
- ^ Arpacı, M. (2016). "Foucault, Biyopolitka ve Biyotarih: Tarihsel Çalışma Alanları Olarak Tıp, Beden ve Nüfus". ViraVerita E-Dergi, Sayı 3, s. 80-98. 16 Eylül 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi30 Eylül 2026.
- ^ Baysu, E. (2022). "Michel Foucault ve Biyopolitika"30 Eylül 2026.
- ^ Koç, A. (2018). "Michel Foucault'nun "Biyopolitika" Kavramının Teorik Çerçevesi". 1 Ekim 2026 tarihinde kaynağından arşivlendi30 Eylül 2026.
| Siyaset ile ilgili bu madde taslak seviyesindedir. Madde içeriğini genişleterek Vikipedi'ye katkı sağlayabilirsiniz. |
