| Taşlıdere | |
|---|---|
| Konum | |
| Ülke(ler) |  Türkiye, Rize |
| Fiziksel özellikleri | |
| Kaynak | Doğu Karadeniz Dağları |
| Ağız | Karadeniz |
• rakım | 0 m |
| Uzunluk | 34 km |
| Havza alanı | 33092 ha |
| Havza özellikleri |
Taşlıdere, Askoroz Deresi, Salarha Deresi veya Engindere, Rize ilinin merkez ilçesinde bulunan ve Karadenize akan bir nehirdir. Rize il merkezinin 5 kilometre doğusunda kalmaktadır.
Fiziki özellikleri
Taşlıdere, yaklaşık 34 kilometre uzunluğunda olup kuzeye doğru akış gösteren bir akarsudur. Akarsuyun ana kaynağı Salarha Vadisi’nin başında bulunan Çağrankaya Yaylası etekleridir. Buradan doğan su kütlesi Salarha Vadisi boyunca ilerler ve Zincirliköprü mevkiinde Potomya (Güneysu) Deresi ile birleşir. Rize'nin içme suyu Taşlıdere'den karşılanır. Rize belediyesinin Küçükçayır (Andon) köyünde Taşlıdere ile Ilıca deresinin birleştiği noktada içme suyu tesisleri vardır.
Potomya (Güneysu) deresi sistemin en önemli kollarından biridir ve ana akarsu ile benzer büyüklüktedir. Potomya Deresi’nin başlıca kolları Kamboz (İslahiye) Deresi, Alakoz Deresi ve Setoz (Sel) Deresi’dir.
Akarsu havzası yaklaşık 33.092 hektar büyüklüğünde olup yıllık ortalama yağış miktarı 2.233 mm’dir. Bölgenin yıllık ortalama sıcaklığı 14,1 °C, en yüksek sıcaklık ortalaması ise 18 °C civarındadır. Erinç iklim sınıflandırmasına göre havza çok nemli iklim özellikleri göstermekte ve doğal bitki örtüsünü çok nemli mıntıka ormanları oluşturmaktadır.
Akarsuyun su toplama havzası 33.092 ha, havza yıllık ortalama yağışı 2.233 mm'dir. Çevrede en yüksek sıcaklık ortalaması 18 °C, ortalama sıcaklık 14,1 °C'dir. Erinç sınıflandırmasına göre iklimi çok nemli, bitki örtüsü çok nemli mıntıka ormanlarıdır.
Rize'te 32 kilometre uzaklıkta olan Askoroz Şelalesi ya da Ilıca Şelalesi'nden sular, 8 metre yükseklikten Taşlıdere Deresi'ne akmaktadır.
Kullanım
Nehirde sportif olta balıkçılığı yapılabilmektedir. 2018 yılında yapılan bir araştırmaya göre, Taşlıdere fiziksel ve bazı fizikokimyasal faktörler açısından "yüksek kaliteli su" olarak sınıflandırılabilir. Deredeki inorganik azot miktarına göre, Taşlıdere az kirli sayılabilecek bir akarsudur ve alabalık yetiştiriciliği ve içme suyu olarak kullanımı uygundur. Suyun yıllık ortalama sıcaklığı 12.81 °C, ortalama pH değeri ise 7.83'tür.
Hidroelektrik santrali
Nehrin üzerine kurulu bir tane hidroelektrik santrali vardır. Santral, yıllık ortalama 28,08 GWh enerji üretmektedir. Üretilen enerji, Türkiye'deki toplam elektrik tüketiminin %0,011'ini karşılamaktadır.
Muradiye Memetoğlu Köprüsü
Rize'nin Merkez ilçesinde konumlanmış bir kemer köprüdür. Yerden 6 metre yükselikte olan köprü, Askoroz Deresi'nin üzerine inşa edilmiştir. Köprü, 19 metre uzunluğunda ve 4 metre genişliğindedir.
Kaynakça
- ^ "Rize ilinde sanayi" (PDF). researchgate.net. 14 Ekim 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 14 Ekim 2018.
- ^ a b AYDINOĞLU, Prof.Dr.Arif Çağdaş; ALTÜRK, Gevher. "Heyelan Duyarlılık Haritalarının İstatistik ve Makine Öğrenmesi Teknikleri Kullanılarak Üretilmesi: Taşlıdere Havzası Örneği (Rize)". İstanbul Üniversitesi Coğrafya Dergisi. 26 Haziran 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Haziran 2022.
- ^ "Ilıca Şelalesi" (PDF). visitrize.com. 26 Haziran 2016 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Haziran 2020.
- ^ "Sportif olta balıkçılığı" (PDF). bolge12.ormansu.gov.tr. 14 Ekim 2018 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Ekim 2018.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 31 Ağustos 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 31 Ağustos 2021.
- ^ "Taşlıdere (Askoroz Deresi)". enerjiatlasi.com. 14 Ekim 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Ekim 2018.
- ^ Demirel, Ersin (2013). Köprüler Kenti Rize. Rize: Çayeli Bakır İşletmeleri. s. 66. 24 Şubat 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Aralık 2019.
 | Rize ile ilgili bu madde taslak seviyesindedir. Madde içeriğini genişleterek Vikipedi'ye katkı sağlayabilirsiniz. |