Disgrafi, yazma becerisinde belirgin güçlük, özellikle el yazısı, heceleme ve yazılı anlatımda beklenen düzeyin altında kalma durumudur. DSM-5-TR sınıflandırmasına göre yazılı anlatım alanındaki güçlükler, Özgül Öğrenme Bozukluğu yazılı anlatımda bozulma ile başlığı altında değerlendirilir ve bağımsız bir tanı adı olarak kullanılmaz. ICD-11'de durum, 6A03.1 Yazılı anlatımda bozulma ile giden gelişimsel öğrenme bozukluğu olarak sınıflandırılır.
Disgrafi bir transkripsiyon güçlüğü olarak ele alınır ve yazıbirim örüntülerinin işlenmesi ile bellekte tutulmasını ifade eden orthographic coding süreçlerindeki aksamalar ve parmak hareketlerinin sıralı planlanmasındaki güçlüklerle ilişkilendirilmektedir. Yazma güçlüğü birçok bireyde DEHB ve gelişimsel koordinasyon bozukluğu (DCD) ile birlikte görülebilir ve okuma-yazma güçlükleriyle eşgörülüm gösterebilir.
Tanıda bireyin eğitim geçmişi, standartlaştırılmış değerlendirmeler ve yazılı performansın günlük işlevsellik üzerindeki etkisi birlikte dikkate alınır. DSM-5-TR ölçütleri sorunların en az altı ay sürmesini ve hedeflenen eğitim desteğine karşın belirgin güçlüklerin devam etmesini bekler. Okul çağındaki çocuklarda el yazısına ilişkin güçlüklerin müdahale olmadan kendiliğinden düzelmediğine ve yaygınlığın %10–%30 aralığında olabildiğine dair bulgular vardır. Klinik ve eğitimsel uygulamalarda yazma ürününün yanı sıra yazma sürecinin de değerlendirilmesi önerilir.
Ayrıca bakınız
Kaynakça
- ^ a b "What Are Specific Learning Disorders?". American Psychiatric Association. 11 Nisan 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Ekim 2025.
- ^ "Dysgraphia: What It Is, Symptoms, Diagnosis & Treatment". Cleveland Clinic. 2022. 14 Eylül 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Ekim 2025.
- ^ "Specific Learning Disorder (Fact Sheet)" (PDF). American Psychiatric Association. 2016. 6 Eylül 2015 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Ekim 2025.
- ^ "ICD-11 for Mortality and Morbidity Statistics". Dünya Sağlık Örgütü. 1 Kasım 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Ekim 2025.
- ^ "Clinical descriptions and diagnostic requirements for ICD-11 mental, behavioural or neurodevelopmental disorders" (PDF). World Health Organization. 2024. 15 Eylül 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 14 Ekim 2025.
- ^ "Understanding Dysgraphia". International Dyslexia Association. 2019. 16 Eylül 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Ekim 2025.
- ^ Berninger, V.W.; Richards, T.L.; Abbott, R.D. vd. (2015). "Differential diagnosis of dysgraphia, dyslexia, and OWL LD: Behavioral and neuroimaging evidence". Reading and Writing. doi:10.1007/s11145-015-9565-0. PMID 26339337. 13 Ağustos 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi14 Ekim 2025. KB1 bakım: Birden fazla ad: yazar listesi (link)
- ^ Chung, P.J.; Patel, D.R.; Nussbaum, R. (2020). "Disorder of written expression and dysgraphia: definition, characterization, and causal hypotheses". Current Opinion in Psychology. 27: 84-89. doi:10.1016/j.copsyc.2018.08.017. PMID 32206583. 11 Kasım 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi14 Ekim 2025. KB1 bakım: Birden fazla ad: yazar listesi (link)
- ^ Kim, Y.-S.G.; Petscher, Y.; Foorman, B.R. (2022). "Co-Occurrence of Reading and Writing Difficulties". Frontiers in Psychology. doi:10.3389/fpsyg.2022.860649. PMID 35874125. 18 Mart 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi14 Ekim 2025. KB1 bakım: Birden fazla ad: yazar listesi (link)
- ^ "Written Language Disorders". American Speech-Language-Hearing Association (ASHA). 19 Eylül 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Ekim 2025.
- ^ Feder, K.P.; Majnemer, A. (2007). "Handwriting development, competency, and intervention". Developmental Medicine & Child Neurology. 49 (4): 312-317. doi:10.1111/j.1469-8749.2007.00312.x. PMID 17376144. 25 Eylül 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi14 Ekim 2025. KB1 bakım: Birden fazla ad: yazar listesi (link)
- ^ Rosenblum, S.; Weiss, P.L.; Parush, S. (2004). "Handwriting evaluation for developmental dysgraphia: Process versus product". Reading and Writing. 17 (5): 433-458. doi:10.1023/B:READ.0000044596.91833.55. 6 Aralık 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi14 Ekim 2025. KB1 bakım: Birden fazla ad: yazar listesi (link)
- ^ Teaching Students with Dyslexia and Dysgraphia: Lessons from Teaching and Science. Baltimore: Paul H. Brookes Publishing. 2009. ISBN 978-1-55766-934-6.