Jakobenler

Jakobenler Kulübü Fransızca: Club dés Jacobins
Kısaltma	Jakobenler
Genel başkan	Antoine Barnave (ilk) Maximilien Robespierre (son)
Kurucu	Maximilien Robespierre
Kuruluş tarihi	1789; Versay, Fransa
Kapanış tarihi	12 Kasım 1794; 229 yıl önce
Önceli	Breton Kulübü
Ardılı	Panthéon Kulübü
Merkez	Rue Saint-Honoré sokağı, Paris
Gazete(ler)	Journal de la Montagne L'Ami du peuple Le Vieux Cordelier
Üyelik (1793-1794)	1793-1794 (Terör Dönemi): Fransa genelinde üye sayısı 500.000'e ulaştığı belirtilmektedir. Zirve Noktası: Kulübün genel üye sayısının 500.000 ile yarım milyon arasında olduğu kaydedilmiştir.
İdeoloji	Jakobenist, erdemli ve ahlaklı bir toplumun kuruluşu 1789-1791: Eski Rejim'in lağv edilip Parlamento'nun kurulması, Anayasa'nın hazırlanması ve güçler ayrılığının tesisi. 1791-1793: Cumhuriyet'in ilan edilmesi, güçler birliğinin Millî Kongre'de uygulanmaya konması ve otoriter-demokrat bir yönetimin kuruluşu. 1793-1794: Tüm ülkeyi kapsayacak merkezi ve yasama, yürütme ve yargıyı bir arada topladığı bir olağanüstü devrimci komite ile ülkenin Paris'ten yönetilmesi, Jakoben Cumhuriyetin tesis edilmesi.
Siyasi pozisyon	Merkez Sol, Sol, Aşırı sol Radikal sol, devrimci
Slogan(lar)	Liberté, Egalité, Fraternité! Türkçe: Özgürlük, Eşitlik, Kardeşlik! Vivre Libre ou Mourir Türkçe: (Özgür Yaşa ya da Öl) Mort aux tyrans! Türkçe: (Tiranlara Ölüm)
1791 Seçimleri	136 / 745
1792 Millî Konvansiyon Seçimleri	200 / 749
1795 Yasama Organı Seçimleri	64 / 750
Seçim sembolü
Parti bayrağı

Anayasa Dostları Derneği (Fransızca: Société des amis de la Constitution) veya sonraki adıyla Jakobenler Derneği, Özgürlük ve Eşitliğin Dostları (Fransızca: Société des Jacobins, amis de la liberté et de l'égalité) veya 1792'den sonra yaygın olarak bilinen adıyla Jakoben Kulübü (Fransızca: Club dés Jacobins) veya kısaca Jakobenler, Fransız Devrimi sırasındaki en etkili siyasi dernektir. Fransız Devrimi ertesinde Fransa'ya yaklaşık bir yıl süreyle egemen olan ve devrimden çok daha fazla kanın, çoğu politik sebeplerden olmak üzere, döküldüğü Terör Dönemi'ne neden olmuş Fransız politik oluşumudur.

Gücünün zirvesinde iken 420.000 civarında üyesi olan kulübün siyasî yöntemi Jakobenizm olarak anılır.

İlk olarak 1789'da Bretonya'da kraliyet karşıtı milletvekilleri tarafından kurulan kulüp sonraları ülke çapında cumhuriyetçi bir harekete dönüştü ve üye sayısı yıllar içinde tahminî yarım milyona erişti.

Jakobenlerin halk kitleleriyle birlikte gerçekleştirdiği ittifaktan kaynaklanan önemli bir uğraş da, Yardım hakkıdır. Konvansiyon, Yıl Il, 22 floréal (11 Mayıs 1794) yasasıyla yardımı devletleştirdi ve “halk hayırseverliği” sayfasını açtı. G. Lefebvre şöyle diyor bu konuyla ilgili olarak:

“Sosyal güvenlik dediğimiz ilke hayata geçirilirken konutta parasız tedavi, yaşlılara yardım, birçok anneye yardım kurumlaştı.”

Ventôse kararnameleri'nin amacı basit bir siyasal kritere uygun olarak geniş bir özel mülkiyet aktarımını örgütlemekti:

Ülkesinin düşmanı olan kişi ve gerekli ahlaki özelliklerden yoksun kişiler ülkesinde mülk sahibi olamazdı.

Dolayısıyla bazı kuşkulu kimselerin mallarının, bedelsiz olarak yoksullara dağıtılması söz konusuydu. Bu demokratik programı tam manasıyla gerçekleştiremeyen Dağlılar'lar, cumhuriyetçi ilkelere dayalı bir ahlak uygulaması üzerinde yoğunlaştılar.

Bir devlet aygıtı olarak Katolik kilisesine biçilen rol ortadan kalkmış olduğundan sadece eğitim ve yardım-hayır- konusundaki boşlukların doldurulmasının yanı sıra, yeni bir etik anlayışın getirilmesi de gerekli olmuştur.

Jakobenler-Dağlılar'ın iktidara gelişi özellikle zor koşullarda gerçekleşti. Fransa büyük bir bölünme içindeydi ve karşıdevrimci hareketler ülkeyi sarsmıştı. Üstelik Jakobenler ilk kez, hegemonik bir biçimde, tek başlarına iktidara geliyorlardı. Hiç kuşkusuz parlamenter çogunlukların desteklediği hükümetlere ortak olmuşlardı. Ama bu kez ellerinde devlet aygıtı vardı ve özellikle mahvolmuş bir ülkeyi yönetmeleri gerekiyordu. Ülkeyi “yeniden fethetmek” için tek yöntem Terör uygulaması oldu.

Girondenler'e karşı yapılan ve Jakobenleri iktidara taşıyan 10 Ağustos Ayaklanması Kurumlar düzeyinde büyük bir değişiklik olmadı. Mart - Nisan 1793'te hayata geçirilen idari yapılar sürdürüldü. Bununla birlikte derin niceliksel bir değişiklik gerçekleşti ve Montagnard partisinin eğilimleri açık seçik biçimde belirginleşti. Devrimci mahkeme, görevli temsilciler, Halk Kurtuluş Komitesi, despotizm ve uzlaşmacılığa karşı Jakobenist mücadele öğretisini uygulamaya soktular.

Mayıs 1793'te Maximilien Robespierre liderliğindeki Dağlılar fraksiyonunun öncüleri, Girondin cenahını saf dışı bırakmayı başardılar ve hükûmeti Temmuz 1794'e kadar kontrol ettiler. Hükûmette geçirdikleri süre yüksek düzeyde siyasî şiddet içerdiğinden dolayı Jakoben/Tepedekiler hükûmeti dönemi Terör Dönemi olarak tanımlandı.

25 Eylül 1793'te Robespierre Jakobenler'den kulüplerin, yeni Jakoben Cumhuriyete kayıtsız şartsız desteğini istedi:

“Jakobenler, unutmayınız ki siz devrimi sadece kardeşlerinizi özgürleştirme zevkini tatmak için yaptınız. Saldırıya uğrayan Montagne'ı destekleyeceksiniz, özgürlüğü hak etmiş olan Halk Kurtuluş Komitesi'ni destekleyeceksiniz ve böylece sizin sayenizde bu örgüt halkın düşmanlarının saldırılarını bertaraf edecektir, böylece, sayenizde özgürlük muzaffer olacaktır ve onunla birlikte muzaffer olacaktır.”

Ekim 1793'te, önde gelen 21 Girondin üst düzey yöneticisi giyotinle idam edildi. Jakoben/Tepedekiler hâkimiyetindeki hükûmet, Vendée İsyanı'nı ve Federalist isyanları bastırmanın ve tekrarlarını caydırmanın bir yolu olarak ülke çapında 17.000 muhalifi idam etti.

Temmuz 1794'te Ulusal Konvansiyon, Robespierre ve müttefiklerinin yönetimini iktidardan uzaklaştırdı, Robespierre ve 21 arkadaşı idam edildi. Önderleri Maximilien Robespierre'in düşüşü ve idamıyla birlikte kulüp de etkisini ve gücünü yitirmiş ve sonunda Kasım 1794'te kapatılmıştır.

Grup dünyada Fransız Devrimi'ndeki Terör Dönemi'nin uygulayıcısı ve öncüsü olarak tanınmıştır. Ayrıca günümüzde "jakoben" dayatmacı siyasî görüşler ve kişiler için de kullanılmaktadır.

En tanınan üyeleri Maximilien Robespierre, Marat, Danton ve Hebert'dir.