| Karatavuk | ||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
 kara bakal denen erkeği (üstte) boz bakal denen dişisi (altta) | ||||||||||||||
 | ||||||||||||||
| Korunma durumu | ||||||||||||||
 Asgari endişe altında (IUCN 2.3) | ||||||||||||||
Biyolojik sınıflandırma  | ||||||||||||||
| ||||||||||||||
| İkili adlandırma | ||||||||||||||
| Turdus merula Linnaeus, 1758 | ||||||||||||||
 | ||||||||||||||
| Dağılımı |
Karatavuk ya da kara bakal (erkek) ve boz bakal (dişi) (Turdus merula), karatavukgiller (Turdidae) familyasından siyah tüylü, meyve ve böceklerle beslenen ötücü bir kuş türüdür. Ergin erkek karatavukların gagası ve gözlerinin etrafındaki halka parlak sarı, tüyleri siyahtır. Ayakları gridir. Dişilerin ve yavruların ise tüyleri koyu kahverengidir. Yuvalarını çalılara, çit aralarına, ağaç dallarına ve duvar boşluklarına çamurdan yapar. Hepçildirler, çeşitli meyveler, böcekler ve toprak solucanları ile beslenirler. Kanat uzunlukları yaklaşık 25 cm'dir. Yerde zıplayarak ve koşarak ilerler.
Avrupa, Batı Asya ve Kuzey Afrika'da yaşar, Avusturalya ve Yeni Zelanda'da ise istilacı tür olarak bulunur. Enleme bağlı olarak, yerleşik, yarı göçmen veya göçmen olabilirler.
Davranışları
Karatavuklar kış mevsimi güneşi en çok alan kuytu alanları seçer. Özellikle sık çalılıklar arasında gün boyu saklanır. Hareketli ve hızlı uçan bir kuştur. Yaz mevsiminde geceleri sık yapraklı ağaçlarda, sabahları ise erken saatlerde alışık olduğu yerlerde gezinir. Gün doğumu ve gün batımında gürültü çıkararak öterler. Gezinme anında çok sessiz olan karatavuklar, bir tehlike olduğunda kesik kesik sesler çıkarır. Ancak yerlerinden tiz bir sesle öterek ayrılırlar. Öncelikle çok sessiz kalarak tehlikenin geçmesini bekleyen bu kuşlar, insan veya hayvanın kendini fark etme anına kadar çalılıklar içinde yer değiştirirler. Bu kuşlar yaz mevsiminde üç, dört yavru yaparlar. Yuvadan düşen yavruyla ilgilenmezler.
Çiftleşme bölgelerinde dişisi de erkeği de bölgesel tavır sergiler. Ancak göçmen oldukları bölgelerde daha sosyallerdir. İklim yeterince ılıman ise, çift halinde bölgelerinde yıl boyu yaşarlar.
Taksonomi
Karatavuk, İsveçli doğa bilimci Carl Linneaus tarafından 1758 yılında yayımladığı Systema Naturea'nın 10. baskısında tanımlanmıştır. Latince ismi Turdus merula'dır. "turdus" Latince ardıç kuşu demek, "merula" ise Romalıların bu kuşu tanımlamak için kullandığı addır.
Dağılımı
Avrasya'nın ılıman bölgelerindeki ormanlarda ve bahçelerde yaygın biçimde görülür. Karatavuklar Avrasya'nın dışında Yeni Zelanda ve Avustralya'da da istilacı tür olarak yaşar. Sağdaki görselde; koyu yeşil alanlar yerleşik bulunduğu ve çiftleştiği bölgeler, açık yeşil alanlar yaz göçmeni olup çiftleştiği bölgeler, sarı alanlar kış göçmeni olup çiftleşmediği bölgeler ve kahverengi bölgeler de istilacı tür olduğu bölgelerdir.
Beslenme
Hepçil olan karatavuk, çeşitli meyveler tohumlar, böcekler ve solucanlar ile beslenir. Genelde yerde beslenirler, zıplayarak hareket ederler. Çalılardan küçük meyveler ve tırtıllar da tüketirler.
Karatavuklar zeytin meyveleri ile de beslenir. Meyveleri bir çırpıda yutan bu kuşlar tohumların etli kısımlarını sindirirler ancak odunsu yapıda olan çekirdeklerini sindiremezler ve dışkılama yoluyla dışarıya atarlar. Zeytin çekirdeklerinin odunsu kabuğu, karatavuğun kursağındaki küçük taşlarla ve kuvvetli asitlerle sindirim sırasında incelir ve yumuşar, bu çekirdekler toprağa düştüğünde çimlenebilir. Karatavuklar sahip oldukları bu özellikleri nedeniyle çeşitli bitkilerin, özellikle zeytinlerin tohum dağılımı ve çimlenmesine katkı sağlarlar.
Popüler Kültürde
İsveç'in ulusal kuşu karatavuktur.
Kosova ismi Boşnakça ve Sırpçada karatavuk anlamına gelen "kos" kelimesinden türemiştir. Kosova, karatavuk ovası anlamına gelmektedir.
The Beatles'ın İngilizcede karatavuk anlamına gelen Blackbird isimli bir şarkısı vardır.
Dış bağlantılar
 |
Virtual Birds'de Karatavuk kuşunun kuş sesi bulunur. |
Kaynakça
- ^ "Karatavuk - eBird". ebird.org. 17 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Kasım 2022.
- ^ a b "Arslangündoğdu, Zeynel. "Karatavuk'un yöresel isimleri."". Avrasya Terim Dergisi. 2013. Erişim tarihi: 3 Nisan 2026. Arşivlenmesi gereken bağlantıya sahip kaynak şablonu içeren maddeler (link)
- ^ Snow, David (1988). A study of blackbirds. 2nd ed. British Museum (Natural History). London : Portland, OR: British Museum, Natural History ; Distributed by I.S.B.S. ISBN 978-0-565-01021-8.
- ^ "Sveriges Ornitologiska Förening - BirdLife Sverige". 24 Eylül 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Nisan 2026.
- ^ Trbović, Ana S. (2008). A legal geography of Yugoslavia's disintegration (Tez). New York: Oxford university press. ISBN 9780195333435.
- ^ "Blackbird". Rolling Stone. 15 Şubat 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Nisan 2026.