Başlığın diğer anlamları için Palu (anlam ayrımı) sayfasına bakınız.
Palu
İlçe
Palu İlçesi ve Murat Nehri'nden Bir Görünüm
Palu İlçesi ve Murat Nehri'nden Bir Görünüm
Elazığ ilindeki Palu ilçesinin konumu
Elazığ ilindeki Palu ilçesinin konumu

İlçe sınırları haritası
ÜlkeTürkiye
İlElazığ
Coğrafi bölgeDoğu Anadolu Bölgesi
İdare
 • KaymakamTayfun Deli
 • Belediye başkanıMuhammet Septioğlu (YRP)
Yüzölçümü
 • Toplam730 km²
Rakım869 m
Nüfus
 (2018)
 • Toplam23.834
 • Kır
-
 • Şehir
-
Zaman dilimiUTC+03.00 (TSİ)
Posta kodu23500
İl alan kodu424
İl plaka kodu23

Palu (Zazaca: Pali, Kürtçe: Palo, Ermenice: Բալու Balu), Doğu Anadolu Bölgesi'nde yer alan, Elazığ iline bağlı bir ilçedir. İlçe Murat Nehri kıyısında kurulmuştur. Tarihi MÖ 2000'li yıllara kadar uzanan ilçe, bölgenin en eski yerleşim merkezlerinden biridir.

1 belde, 36 köy ve 10 mahalle bulunmaktadır. Beyhan Beldesi'nde 4 mahalle mevcuttur. 2020 yılı sonu itibarıyla toplam nüfusu 18.754, merkez nüfus ise 9.509'dur. Güneyde Arıcak ve Alacakaya, kuzeyde Kovancılar, doğuda Bingöl Merkez, güneydoğuda Genç ve batıda Elazığ Merkez ile komşudur. İlçenin yüzölçümü 730 km²’dir. Palu ilçe merkezinin deniz seviyesinden ortalama yüksekliği 869 metredir.

Tarihçe

Küçük Cami

Tarihi milattan önceye dayanır. Bölgede bilinen en eski kavimler Hurriler, Hititler ve Urartulardır. Özellikle Tuşba (bugünkü Van) şehri olan Uratula'nde Urartu Kralı Menaus'a ait taş kitabe vardır. Bu kitabeden Palu'ya Sebitaruas, Harput çevresine de Surani adı verildiği öğrenilmektedir.

Sophene Krallığı'nın başkentliğini yapmıştır. Sophene Krallığı'ndan MÖ 522 ile MÖ 486 arasında yazılmış olan ve hâlen İran'ın kuzeyinde bulunan Behistun Yazıtı'ndan bahsedilmektedir. I. Darius, Elazığ ve Tunceli bölgesinde ikamet eden halka Zazana olarak hitap etmiştir. Sophene Krallığı'ndan kalma en önemli eser Palu'nun Örencik Köyü yakınlarındaki Şemşat Kalesi'dir.

Urartular'dan sonra bölgeye hakim olan Soa ait Arsanosta şehrinin kalıntıları ilçenin Örencik köyü yakınlarında bulunmuştur. Palu, daha sonra sırasıyla Roma, Bizans, Arap ve tekrar Bizans egemenlikleri altında kalmıştır.

1071 Malazgirt Meydan Muharebesi ile bölge Selçuklu hakimiyetine geçmiştir. Selçuklu Devleti'nin yıkılmasından sonra Palu, Osmanlı hakimiyeti altına girmiş ve bu dönemde kuzey-güney hattı üzerinde önemli bir ticaret merkezi haline gelmiştir. Yavuz Sultan Selim, Doğu (Çaldıran) Seferi dönüşünde Palu bölgesini komutanlarından Karacimşit Bey emrine tımar olarak vermiştir.

Coğrafya

Kasaba ve köylerinin %70'i dağlık ve engebeli arazide kurulmuş olup, dağınık bir yerleşim şekli arz etmektedir.

İlçe arazisi Murat Nehri civarındaki düzlükler ile güneydeki Doğu Toros silsilesini oluşturan Akdağlar'dan meydana gelir. İlçe toprakları 410 kilometrelik bir alana sahip olup bu yüzölçümün %70'i dağlık, %24 dalgalı, %10 ova ve %3,1 yayladır. Dalgalı ve dağınık arazi ilçe topraklarının %86,9 gibi bir oranın oluşturmaktadır. Doğu Toros silsilesi içinde bulunan Akdağlar en yüksek noktası 2.500 metre rakımlıdır.

Murat nehri ilçe topraklarının içinden geçmekte olup, vadisi genellikle dik ve sarptır. Palu karasal iklim bölgesinde olup yıllık sıcaklık ortalaması 13 °C dolaylarındadır. Yağışlar genellikle ilkbahar ve sonbahar aylarında görülür.

Yıllık yağış miktarı 430 m³tür. Keban Barajı'nın yapılmasından sonra Palu ve çevresinde iklim hissedilir derecede yumuşamıştır. İlçe, orman örtüsü bakımından zengin olmayıp sınırları içerisinde 615 hektar bozuk baltalık orman bulunmaktadır.

Nüfus

Yıl Toplam Şehir Kır
1927 35.006 3.703 31.303
1935 45.912 3.661 42.251
1940 37.359 4.006 33.353
1945 43.964 7.487 36.477
1950 41.082 4.273 36.809
1955 44.343 4.390 39.953
1960 51.856 3.995 47.861
1965 57.818 4.035 53.783
1970 64.633 5.385 59.248
1975 72.860 5.489 67.371
1980 78.901 7.112 71.789
1985 88.512 7.562 80.950
1990 32.247 7.900 24.347
2000 25.550 10.103 15.447
2007 22.019 8.894 13.125
2008 22.729 9.069 13.660
2009 21.795 8.837 12.958
2010 20.772 8.652 12.120
2011 20.509 8.775 11.734
2012 20.377 9.187 11.190
2013 23.066 9.480 13.586
2014 20.035 9.454 10.581
2015 18.922 9.165 9.757
2016 18.718 9.200 9.518
2017 18.680 9.235 9.445
2018 23.834 9.504 14.330
2019 19.776 9.365 10.411
2020 18.754 9.509 9.245

Belediye başkanları

Geriye dönük olarak Palu belediye başkanları, seçildikleri yerel seçim dönemleri, görev yaptıkları tarih aralıkları ve siyasi partileri aşağıdaki tabloda kronolojik olarak gösterilmiştir:

Sıra Belediye Başkanı Görev Dönemi (Hangi Tarihler Arası) Siyasi Partisi
1 Ali Rıza Septioğlu 17 Kasım 1963 - 2 Haziran 1968 AP
2 Ali Rıza Septioğlu 2 Haziran 1968 - 9 Aralık 1973 Bağımsız
3 Gıyasettin Özsoy 9 Aralık 1973 - 11 Aralık 1977 Bağımsız
4 Gıyasettin Özsoy 11 Aralık 1977 - 12 Eylül 1980 AP
— Askerî Yönetim Ataması 12 Eylül 1980 - 25 Mart 1984 Askerî Yönetim (Atama)
5 Gıyasettin Özsoy 25 Mart 1984 - 26 Mart 1989 ANAP
6 Gıyasettin Özsoy 26 Mart 1989 - 27 Mart 1994 DYP
7 Gıyasettin Özsoy 27 Mart 1994 - 18 Nisan 1999 DYP
8 Mehmet Septioğlu 18 Nisan 1999 - 28 Mart 2004 ANAP
9 Mehmet Septioğlu 28 Mart 2004 - 29 Mart 2009 DYP
10 Muhammet Septioğlu 29 Mart 2009 - 30 Mart 2014 AK Parti
11 Mehmet Sait Dağoğlu 30 Mart 2014 - 31 Mart 2019 AK Parti
12 Efrayim Ünalan 31 Mart 2019 - 31 Mart 2024 AK Parti
13 Muhammet Septioğlu 31 Mart 2024 - Görevde YRP

Tarım

İlçe arazilerinin büyük çoğunluğunun dağlık olması ilçede toprağa bağlı tarımcılık yapılmasını olumsuz yönde etkilemektedir. Bu sebeple de hem tarım ve hem de hayvancılık çok küçük işletmeler bazında yapılabilmektedir. Ancak sulanabilir arazisi olan bazı köylerinde şekerpancarı gibi endüstriyel bitkiler ve sebzeler yetiştirilebilmektedir.

Sanayi

İlçede faaliyet gösteren T.C Ziraat Bankası ve Sümerbank satış mağazası dışında ticaret hukukuna göre hiçbir sanayi ve ticari işletme mevcut değildir. Ancak ölçekli marangozhane ve doğrama atölyeleri mahalli ihtiyaçları karşılayacak düzeydedir.

Ulaşım

İlçe sınırları içerisinde karayollarına ait 106 kilometrelik il yol ağı mevcuttur. Bunlardan 8 kilometrelik Palu-Kovancılar arası ve 29 kilometrelik Palu-Baltaşı-Gülüşkür köprüsü, 23 kilometre Palu-Beyhan asfaltı, 40 kilometre Palu-Arıcak asfaltıdır. Geriye kalan kısım ise geçit vermeyen yol olduğu tespit edilmiştir.

Takriben 200 kilometre uzunluğunda olan köy yollarından, Palu-Üçdeğirmenler, Palu-Seydili ile Palu-Baltaşı yol bağlantısı üzerinde Karasalkım, Gömeçbağlar, Karacabağ köy yolları asfalttır. Ayrıca ilçe merkezi ile Elazığ il merkezi arasında her yarım saatte olmak üzere gerek belediye otobüsleri ile gerekse özel halk minibüsleri ile ulaşım yaz-kış sağlanmaktadır.

Turizm

İlçenin gezilip görülebilir yerleri arasında Palu Kalesi, Eski Hamam, Urartu Kralı Menaus'a ait taş kitabe, Cemşitbey Camii ve türbesi, Dükkanönü Camii, Küçük Camii, Ulu Camii, Alacalı Mescid ve Tarihi Palu köprüsü sayılabilir.

Galeri

  • Tarihi Palu Kalesi
    Tarihi Palu Kalesi
  • Tarihi Palu Köprüsü
    Tarihi Palu Köprüsü
  • Eski Palu Hamamı
    Eski Palu Hamamı
  • Eski Palu Kilisesi
    Eski Palu Kilisesi
  • Eski Palu Ulu Camii
    Eski Palu Ulu Camii

Dış bağlantılar

Notlar

  1. ^ Karakoçan ilçesinin kurulması ile nüfus azalmıştır.
  2. ^ Arıcak ve Kovancılar ilçelerinin kurulması ile nüfus azalmıştır.

Kaynakça

  1. ^ "Arşivlenmiş kopya". 29 Temmuz 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Temmuz 2020. 
  2. ^ "Arşivlenmiş kopya" (PDF). 5 Nisan 2015 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Aralık 2012. 
  3. ^ "Arşivlenmiş kopya". 27 Haziran 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Aralık 2012. 
  4. ^ "Palu İlçesi". elazig.ktb.gov.tr. 24 Nisan 2026 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Mart 2026. 
  5. ^ "Palu Belediyesi - İlçenin Tarihi". www.palu.bel.tr. 12 Mart 2026 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Mart 2026. 
  6. ^ "T.C. PALU KAYMAKAMLIĞI". palu.gov.tr. 28 Şubat 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Kasım 2023. 
  7. ^ "PALU NÜFUSU, Elazığ". nufusune.com. 16 Mart 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Temmuz 2020. 
  8. ^ "www.harita.gov.tr/il-ve-ilce-yuzolcumleri". 3 Ocak 2026 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Aralık 2025. 
  9. ^ "Palu Haritası Palu Nerede". www.haritatr.com. 13 Şubat 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Ocak 2026. 
  10. ^ "Fasikül I: Mufassal Neticeler İcmal Tabloları" (PDF). 28 Teşrinevvel 1927 Umumî Nüfus Tahriri. DİE. Erişim tarihi: 28 Mayıs 2021. Arşivlenmesi gereken bağlantıya sahip kaynak şablonu içeren maddeler (link)
  11. ^ "1935 Genel Nüfus Sayımı" (PDF). 20 İlkteşrin 1935 Genel Nüfus Sayımı. DİE. 2 Haziran 2021 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Şubat 2021. 
  12. ^  . "Vilâyetler, kazalar, Nahiyeler ve Köyler İtibarile Nüfus ve Yüzey ölçü" (PDF). 20 İlkteşrin 1940 Genel Nüfus Sayımı. DİE. 20 Ekim 2016 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Ekim 2016. 
  13. ^  . "1945 Genel Nüfus Sayımı" (PDF). 21 Ekim 1945 Genel Nüfus Sayımı. DİE. 15 Ağustos 2019 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Şubat 2021. 
  14. ^  . "Vilayet, Kaza, Nahiye ve Köyler itibarıyla nüfus" (PDF). 22 Ekim 1950 Umumi Nüfus Sayımı. DİE. 15 Ağustos 2019 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Şubat 2021. 
  15. ^  . "1955 Genel Nüfus Sayımı" (PDF). 23 Ekim 1955 Genel Nüfus Sayımı. DİE. 2 Haziran 2021 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Şubat 2021. 
  16. ^  . "İl, İlçe, Bucak ve Köyler itibarıyla nüfus" (PDF). 23 Ekim 1960 Genel Nüfus Sayımı. DİE. 15 Ağustos 2019 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Şubat 2021. 
  17. ^ "1965 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  18. ^ "1970 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  19. ^ "1975 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  20. ^ "1980 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  21. ^ "1985 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  22. ^ "1990 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  23. ^ "2000 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  24. ^ "2007 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  25. ^ "2008 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  26. ^ "2009 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  27. ^ "2010 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  28. ^ "2011 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  29. ^ "2012 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 20 Şubat 2013 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Mart 2013. 
  30. ^ "2013 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 15 Şubat 2014 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Şubat 2014. 
  31. ^ "2014 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 10 Şubat 2015 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Şubat 2015. 
  32. ^ a b c d e f
    • "Merkezi Dağıtım Sistemi" (html) (Doğrudan bir kaynak olmayıp ilgili veriye ulaşmak için sorgulama yapılmalıdır). Türkiye İstatistik Kurumu. Erişim tarihi: 13 Nisan 2016. 
    • "Palu Nüfusu - Elazığ". nufusu.com. Erişim tarihi: 5 Şubat 2021. Arşivlenmesi gereken bağlantıya sahip kaynak şablonu içeren maddeler (link)
    • "Elazığ Palu Nüfusu". nufusune.com. Arşivlenmesi gereken bağlantıya sahip kaynak şablonu içeren maddeler (link)
  33. ^ Vikipedi Yerel Seçim Arşivi, Elazığ'da 1963 Türkiye yerel seçimleri Palu Sonuçları. Kaynak adresi: https://tr.wikipedia.org/wiki/Elaz%C4%B1%C4%9F%27da_1963_T%C3%BCrkiye_yerel_se%C3%A7imleri 12 Şubat 2026 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
  34. ^ Vikipedi Yerel Seçim Arşivi, Elazığ'da 1968 Türkiye yerel seçimleri Palu Sonuçları. Kaynak adresi: https://tr.wikipedia.org/wiki/Elaz%C4%B1%C4%9F%27da_1968_T%C3%BCrkiye_yerel_se%C3%A7imleri 4 Şubat 2026 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
  35. ^ Vikipedi Yerel Seçim Arşivi, Elazığ'da 1973 Türkiye yerel seçimleri Palu Sonuçları. Kaynak adresi: https://tr.wikipedia.org/wiki/Elaz%C4%B1%C4%9F%27da_1973_T%C3%BCrkiye_yerel_se%C3%A7imleri 8 Kasım 2025 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
  36. ^ Vikipedi Yerel Seçim Arşivi, Elazığ'da 1977 Türkiye yerel seçimleri Palu Sonuçları. Kaynak adresi: https://tr.wikipedia.org/wiki/Elaz%C4%B1%C4%9F%27da_1977_T%C3%BCrkiye_yerel_se%C3%A7imleri 4 Aralık 2025 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
  37. ^ Vikipedi Yerel Seçim Arşivi, Elazığ'da 1984 Türkiye yerel seçimleri Palu Sonuçları. Kaynak adresi: https://wikipedia.org 3 Ekim 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
  38. ^ Vikipedi Yerel Seçim Arşivi, Elazığ'da 1989 Türkiye yerel seçimleri Palu Sonuçları.
  39. ^ Vikipedi Yerel Seçim Arşivi, Elazığ'da 1994 Türkiye yerel seçimleri Palu Sonuçları.
  40. ^ Vikipedi Yerel Seçim Arşivi, Elazığ'da 1999 Türkiye yerel seçimleri Palu Sonuçları.
  41. ^ Vikipedi Yerel Seçim Arşivi, Elazığ'da 2004 Türkiye yerel seçimleri Palu Sonuçları.
  42. ^ Vikipedi Yerel Seçim Arşivi, Elazığ'da 2009 Türkiye yerel seçimleri Palu Sonuçları.
  43. ^ Vikipedi Yerel Seçim Arşivi, Elazığ'da 2014 Türkiye yerel seçimleri Palu Sonuçları.
  44. ^ Hürriyet Seçim Arşivi, 2019 Elazığ Palu Yerel Seçim Sonuçları Portalı.
  45. ^ Hürriyet Seçim Haberleri Portalı, 31 Mart Elazığ Palu Yerel Seçim Sonuçları Sayfası. Erişim adresi: https://hurriyet.com.tr 19 Ağustos 2026 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.