| Radio Farda | |
|---|---|
| راديو فردا | |
 | |
| Kısaltma | RF |
| Kuruluş | Aralık 2002 |
| Amaç | Yayıncılık Medyası |
| Merkez | Prag Yayın Merkezi, Prag, Çekya |
| Resmî diller | Farsça |
| President | Kambiz Fattahi |
| Ana kurum | Radio Free Europe/Radio Liberty |
| Resmî site | radiofarda.com |
Radio Farda (Farsça: رادیو فردا, anlamı: "Yarının Radyosu"), ABD hükûmeti tarafından finanse edilen dış yayın kuruluşu Radio Free Europe / Radio Liberty'nin (RFE/RL) İran'a yönelik Farsça yayın yapan servisidir. Kuruluş, dinleyicilerine "olgusal, tarafsız ve profesyonel gazetecilik" sunmayı amaçlamaktadır. Yayınlarını Çekya'nın başkenti Prag'daki Hagibor bölgesinde bulunan merkezinden Farsça dilinde ve günün 24 saati sürdürmektedir.
Radio Farda ilk yayınını Aralık 2002'de gerçekleştirdi. Kuruluş, İran odaklı siyasi, kültürel, toplumsal ve sanatsal konulara ağırlık veren haber ve programlar yayımlamaktadır. Radio Farda'nın yayınları, faaliyet gösterdiği süre boyunca İran makamları tarafından düzenli olarak engellenmiştir.
15 Mart 2025'te Amerika Birleşik Devletleri Küresel Medya Ajansı (USAGM), Radio Free Europe/Radio Liberty ve bağlı kuruluşlarına sağlanan mali hibeleri, Donald Trump yönetiminin talimatı doğrultusunda sonlandırdı.
Tarihçe
Radio Farda, 2003 yılında Radio Free Europe / Radio Liberty (RFE/RL) ile Amerika'nın Sesi'nin (VOA) ortak girişimi olarak kuruldu. 2007 yılında Yayıncılık Yönetim Kurulu (YYK), Radio Farda'nın tüm faaliyetlerinin RFE/RL bünyesinde birleştirilmesine karar verdi. Temmuz 2008'de ise RFE/RL, Radio Farda'nın bütün programlarından tek başına sorumlu hâle geldi.
2008 yılında gazeteci Jay Solomon, The Wall Street Journal gazetesinde yayımladığı bir makalede, Radio Farda'nın hem İran yönetiminin artan baskılarıyla hem de Washington'da İran'a karşı daha sert bir politika izlenmesini savunan çevrelerle karşı karşıya kaldığını yazdı. Solomon, Radio Farda çalışanlarının devlet aleyhine suç işledikleri gerekçesiyle mahkûm edilmelerini ve yayınların engellenmesi için milyonlarca dolar harcanmasını bu zorluklar arasında gösterdi. Ayrıca, kuruluşun YYK aracılığıyla ABD Kongresi tarafından finanse edilmesine rağmen dinleyicileri nezdinde tarafsız ve güvenilir bir haber kaynağı olarak algılanabilmek için hassas bir denge kurmak zorunda olduğunu belirtti.
Radio Farda'da çalışan İran asıllı Amerikalı gazeteci Parnaz Azima, hasta annesini ziyaret etmek amacıyla İran'a yaptığı seyahatin ardından ülkeden ayrılmasının yasaklandığını açıkladı. Azima, Mayıs 2007'de tutuklandı ve Ağustos ayında serbest bırakıldı.[6] Pasaportu ise 550.000 ABD doları kefalet karşılığında kendisine iade edildi.
Gazeteci Iason Athanasiadis'in The Christian Science Monitor gazetesindeki değerlendirmesine göre, merkezi Prag'da bulunan Radio Farda, ilk yıllarında İran İslam Cumhuriyeti tarafından Washington merkezli Voice of America'ya kıyasla daha fazla hoşgörüyle karşılandı ve İranlı siyasetçilerle düzenli röportajlar gerçekleştirdi. Ancak İran İstihbarat Bakanlığı Halkla İlişkiler Dairesi, 7 Şubat 2010'da yaptığı açıklamada, “karşı-devrimci Siyonist bir uydu kanalının unsurları” olarak nitelendirdiği ve ABD istihbarat kuruluşlarından maaş aldıklarını öne sürdüğü yedi gazetecinin tutuklandığını duyurdu. Daha sonra bu kişilerin Radio Farda ile bağlantılı oldukları açıklandı. Radio Farda Direktörü Armand Mostofi ise CNN'e yaptığı açıklamada, kuruluşun İran içinde herhangi bir çalışanının bulunmadığını söyledi.
Ödüller
Radio Farda'nın internet editörü Fred Petrossians, İran ve medya özgürlüğünün bulunmadığı diğer ülkelerde blog yazarlarının hakları konusunda farkındalık yaratmayı amaçlayan ve kurucu ortakları arasında yer aldığı internet tabanlı bir proje nedeniyle Think Social tarafından verilen bir medya ödülüne layık görüldü.
İran doğumlu ve daha sonra İtalya'da görev yapan Radio Farda gazetecisi Ahmad Rafat, basın özgürlüğünü savunmaya ve insan hakları ihlallerini ortaya çıkarmaya yönelik otuz yılı aşkın çalışmaları nedeniyle onurlandırıldı. Rafat'a, İtalya'daki Sınır Tanımayan Gazeteciler örgütünün İtalyan şubesi tarafından verilen 2008 Ilaria Alpi Ödülü, 7 Haziran'da İtalya'nın Riccione kentinde düzenlenen bir törende takdim edildi.
Ayrıca Bakınız
Kaynakça
- ^ "About us". Radio Free Europe / Radio Liberty (İngilizce). 16 Mart 2026 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Mayıs 2026.
- ^ "RFE/RL's Radio Farda". www.rferl.org. 31 Temmuz 2008 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Mayıs 2026.
- ^ "Voice of America staff put on leave, Trump ally says agency 'not salvageable'". 18 Mart 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Mayıs 2026.
- ^ "Radio Free Europe/Radio Liberty". RadioFreeEurope/RadioLiberty (İngilizce). 7 Haziran 1997 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Mayıs 2026.
- ^ Solomon, Jay (13 Haziran 2008). "Radio Farda Hits Delicate Balance - WSJ". Wall Street Journal (İngilizce). ISSN 0099-9660. 10 Şubat 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Mayıs 2026.
- ^ Times, The New York (5 Eylül 2007). "Iran Permits Journalist to Go". The New York Times (İngilizce). ISSN 0362-4331. 17 Ocak 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Mayıs 2026.
- ^ a b "Iran widens journalist crackdown before demonstrations". Christian Science Monitor. ISSN 0882-7729. 14 Şubat 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Mayıs 2026.
- ^ "Report: Iran cites CIA in radio arrests - CNN.com". www.cnn.com (İngilizce). 12 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Mayıs 2026.
- ^ "2009 Winners | Think Social". think-social.org. 13 Nisan 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Mayıs 2026.
- ^ "Ahmad Rafat wins press freedom award". Frontline Club (İngilizce). 6 Şubat 2026 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Mayıs 2026.