| Szombathely | |
|---|---|
 | |
 Bayrak  Arma | |
  Szombathely Macaristan içindeki konumu | |
Koordinatlar: 47°14′N 16°38′E / 47.23°K 16.63°D / 47.23; 16.63 | |
| Ülke |  Macaristan |
| Bölge | Batı Transtuna |
| İl | Vas |
| İdare | |
| • Belediye başkanı | András Nemény |
| Yüzölçümü | |
| • Toplam | 97 km² |
| Rakım | 209 m |
| Nüfus (2017) | |
| • Toplam | 78.025 |
| • Yoğunluk | 800/km² |
| Zaman dilimi | UTC+01.00 (OAS) |
| • Yaz (YSU) | UTC+02.00 (OAYS) |
| Posta kodu | 9700 |
| Alan kodu | (+36) 94 |
Resmî site szombathely.hu |
Szombathely (Almanca: Steinamanger), Macaristan'ın en büyük 10. şehridir. Ülkenin batısında, Avusturya sınırı yakınında bulunur. Vas ilinin idari merkezidir. Macaristan'da en eski şehir, Aziz Tours Martin ve Armbrust Dükü'nün doğum yeri olarak bilinir.
Etimoloji
Szombathely adı, Macarcada "cumartesi" anlamına gelen szombat ile "yer, mekân" anlamına gelen hely sözcüklerinin birleşiminden oluşur. Bu ad, kentin geçmişte bir pazar kasabası olmasına ve Orta Çağ boyunca her hafta cumartesi günleri kurulan pazarlara atıfta bulunur. Ayrıca, kentin Savaria dönemindeki tarihini yaşatmak amacıyla her yıl ağustos ayında bir karnaval düzenlenmektedir.
Savaria ya da Sabaria adı, Gyöngyös Nehri'nin (Almanca: Güns) Latince adı olan Sibaris'ten türemektedir. Bu adın kökeni, "ıslak" veya "nemli" anlamına gelen Proto-Hint-Avrupa dili kökü *seu sözcüğüne dayanır. Gyöngyös/Güns Nehri'nin Avusturya'daki koluna Zöbern adı verilir; bu adın da büyük olasılıkla nehrin Latince isminden türediği düşünülmektedir.
Şehir Hırvatçada Sambotel, Slovencede Sombotel, Yidiş dilinde ise סאמבאטהעלי (Sombathely) olarak bilinmektedir.
Almanca Steinamanger adı, "yeşillik üzerindeki taş" anlamına gelen Stein am Anger ifadesinden türemiştir. Bu adın, Roma dönemine ait Savaria kentinin kalıntılarıyla karşılaşan Alman yerleşimciler tarafından verilmiş olma ihtimali yüksektir.
Günümüzde artık kullanılmayan Slovakça Kamenec adı da, Almanca karşılığına benzer şekilde, "taş" anlamına gelen kameň sözcüğünden türemiştir.
Tarihçe
6.8. yüzyıllarda şehir, Avrasya Avarları ve Slav kabileleri tarafından iskan edilmiştir. 795 yılında Franklar, bu halkları yendi ve şehri işgal etti. St. Martin doğumlu Charlemagne şehri ziyaret etmiştir. Frank Kralı Arnulf, 875 yılında Salzburg başpiskoposuna şehri vermiştir. Şehir, 1042 ve 1044 arasında, Kral Sámuel Aba ve Kutsal Roma Cermen İmparatoru III. Heinrich arasındaki savaşlar yaşamıştır.
Szombathely 1241-1242 yılında Macaristan'ın Moğol istilası sırasında yıkıldı ancak kısa bir süre sonra yeniden inşa edildi. 1407'de özgür kraliyet şehir statüsü verildi. 1578 yılında bu Vas Comitatus'un başkenti oldu. Şehir zenginleşti. 1605 yılında István Bocskai orduları tarafından işgal edildi.
Macaristan, Osmanlı işgali sırasında, Osmanlı, iki kez şehri işgal etmiştir ancak 1664 yılında Szentgotthárd yakınındaki kasabada mağlup olmuşlardır. Yaklaşık yirmi yıl sonra, Viyana Savaşı sırasında, 1683 yılında yeniden işgal etti. Surlar Szombathely'yi iki kez korumuştur.
Kaynakça
| Macaristan'daki bir yerleşim yeri ile ilgili bu madde taslak seviyesindedir. Madde içeriğini genişleterek Vikipedi'ye katkı sağlayabilirsiniz. |