Mir Muhsin Nevvab

Mir Muhsin Nevvab (d. 1833, Şuşa - ö. 1918, Şuşa), Azeri şair, yazar, müzisyen, ressam, hattat, bilim insanı.

Son gözden geçirme: 22.10.2026

Doğum: 1833
Vefat: 1918
Alan: Şairler, yazarlar ve âşıklar
Dönem: 20.–21. yüzyıl
Kabri / türbesi: Şuşa
İlgili Türk devletleri: Azerbaycan Demokratik Cumhuriyeti

Hayatı

Mir Muhsin Nevvab, 1833 yılında Azerbaycan'ın kültür ve medeniyet merkezi olan Şuşa şehrinde dünyaya geldi. Babası Hacı Seyid Ahmet olan Nevvab, yaşamının tamamını doğduğu bu şehirde sürdürdü. İlk eğitimini ruhani okulda alan sanatçı, Arapça, Farsça ve Türkçe dillerinde yetkinlik kazandı. Daha sonra Abbas Sarıçalı Medresesinde astronomi, kimya ve matematik gibi bilimlerin temellerini öğrendi.

Çok yönlü bir kişiliğe sahip olan Nevvab; şair, yazar, müzisyen, ressam, hattat ve bilim insanı olarak tanındı. Astronom, matematikçi, kimyacı, tarihçi, müzik tarihçisi ve marangozluk gibi çeşitli alanlarda da faaliyet gösterdi. Azerbaycan tarihindeki son simyacı ve müneccimlerden biri olarak kabul edilen Nevvab, 1918 yılında Şuşa'da 85 yaşında vefat etti.

Tarihî önemi ve başarıları

Ünlü müzikolog Firudun Şuşinski'nin aktardığına göre, 19. yüzyılda Şuşa'da 95 şair, 22 müzikolog, 38 profesyonel şarkıcı, 16 ressam, 5 astronom, 18 mimar ve 16 tıp doktoru yaşamıştır. Nevvab, Ermeniler tarafından gerçekleştirilen 1905-1906 katliamlarına birincil kaynaklık eden ve anılarını kaleme alan Azeri aydınlarından biri olarak tarihe geçti.

Eserleri ve mirası

Nevvab, özellikle Azerice yazılmış olan Vüzuhül-ərqam adlı risalenin yazarı olarak müzikolog kimliğiyle öne çıkmaktadır. En ilgi çekici eseri olan Tezkireyi-Nevvab, 19. yüzyıl döneminde Karabağ'daki yüzden fazla şairin hayatı ve eserleri hakkında bilgi veren bir derlemedir. Bu tezkire, ilk olarak 1913 yılında Bakü'de basılmıştır. Diğer eserleri arasında Nasihətname, Divan, Avrupa İlköğretim Müzik Eğitimi ders kitabı ve Vüzuhul – Eşim gibi çalışmalar yer almaktadır. 1905-1906 yıllarındaki Ermeni-Müselman Davası adlı eseri de önemli kaynaklardan biridir. 1994 yılında Ermenilerin Şuşa'yı işgali sırasında, diğer sanatçıların eserleri gibi Nevvab'ın eserleri de tahrip edilmiştir.

Haritada ve ilgili kayıtlar

Türk Dünyası Haritası’nda göster
Azerbaycan Demokratik Cumhuriyeti (1918 – 1920)

Benzer / İlgili Türk büyükleri

Aynı alan, dönem, devlet ve bölgeye göre ilgili kayıtlar.

Bu sayfa, Vikipedi'deki «Mir Muhsin Nevvab» maddesinden yararlanılarak yapay zekâ destekli editörlük ile özgün cümlelerle yeniden yazılmıştır; Vikipedi metinleri CC BY-SA 4.0 lisanslıdır. Kesin bilgi için resmî ve akademik kaynaklara başvurun; bir hata görürseniz bize bildirin.

Kaynaklar

Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır; resmî ve bağlayıcı metin için kaynaklara bakın. Hukuki, mali veya tıbbi tavsiye değildir.