Bilgi Merkezi / Rehber
Sezai Karakoç
Ahmet Sezai Karakoç (22 Ocak 1933, Ergani, Diyarbakır - 16 Kasım 2021, İstanbul), Türk şair, yazar, düşünür ve siyasetçi.
Son gözden geçirme: 22.10.2026
- Doğum
- 22 Ocak 1933
- Vefat
- 16 Kasım 2021
- Alan
- Şairler, yazarlar ve âşıklar
- Dönem
- 20.–21. yüzyıl
- Doğum yeri
- Ergani
- İlgili Türk devletleri
- Türkiye Cumhuriyeti
Hayatı
Ahmet Sezai Karakoç, 22 Ocak 1933 tarihinde Diyarbakır'ın Ergani ilçesinde dünyaya geldi. Babası Yasin Bey, I. Dünya Savaşı sırasında Kafkasya Cephesi'nde Ruslara esir düşen orta halli bir tüccar; annesi Emine ise ev hanımıydı. Dedesinin Plevne Savaşı'na katıldığı ve Gazi Osman Paşa'nın teşekkürünü kazandığı bilinmektedir. İlkokul eğitimini 1938-1944 yılları arasında Ergani'de tamamlayan Karakoç, 1944'te Maraş Ortaokulu'na, 1947-1950 yılları arasında ise Gaziantep Lisesi'ne parasız yatılı olarak girdi. Lise yıllarında felsefeye ilgi duyan şair, üniversite eğitimi için İstanbul'a geldi. Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Maliye Bölümü'nden 1955 yılında mezun oldu ve Altan Öymen ile aynı dönemde eğitim gördü.
Mezuniyetinin ardından Maliye Bakanlığı Hazine Genel Müdürlüğü Dış Tediyeler Muvazenesi bölümünde görev yaptı. 1956'da Maliye Müfettiş Yardımcılığına atanan Karakoç, 1959'da İstanbul'da gelirler kontrolörü olarak çalışmaya başladı. Görevi gereği Anadolu'nun birçok il ve ilçesini inceleme fırsatı buldu. 1960-1961 yıllarında yedek subay olarak askerlik görevini yerine getirdi. 1965'ten 1973'e kadar çeşitli zamanlarda istifa eden şair, 1973'ten itibaren hiçbir resmî görev almadı. Nüfus kaydında doğum tarihi 22 Ocak olarak geçse de kendisi gerçek doğum gününün Mayıs ayı içinde olduğunu belirtmiştir.
Tarihî önemi ve başarıları
Karakoç, Türk şiirinde metafizik bir anlayışı modern şiir diliyle yeniden kuran özgün bir şair olarak kabul edilir. Ona göre modern sanattaki soyutlama İslam anlayışına uygundur ve şair, soyutladığı kavramları tekrar somutlaştırarak yeni bir bağlama oturtmalıdır. Şairin genel çizgilerini 'pergünt üçgeni' adını verdiği üç ilke ile açıklar: şair kendi kendi olmalı, kendine yetmeli ve kendinden memnun olmalıdır. Dostu Cemal Süreya, Karakoç'u 'Mehmet Akif ve Necip Fazıl karışımı şair' olarak tanımlamış ve ona 'Sezo' lakabını takmıştır.
1990 yılında 'güller açan gül ağacı' amblemiyle Diriliş Partisi'ni kuran Karakoç, yedi yıl genel başkanlık yaptı. Parti, 1997'de üst üste iki genel seçime girmediği için kapatıldı. 2006 yılında Kültür ve Turizm Bakanlığı Kültür ve Sanat Büyük Ödülü'ne layık görüldü. 2007'de Yüce Diriliş Partisi'ni kurarak genel başkanlık görevini üstlendi ve ölümüne kadar her cumartesi akşamı değerlendirme konuşmaları yaptı.
Eserleri ve mirası
İstanbul'da Diriliş Yayınları'nı ve 'Diriliş' dergisini kurarak edebi çalışmalarını bu platformlar üzerinden sürdürdü. Şiirle ilgili görüşlerini ve poetikasını 'Edebiyat Yazıları' serisinde sistematik hale getirdi. 16 Kasım 2021 tarihinde İstanbul'daki evinde yaşlılığa bağlı kalp krizi nedeniyle vefat etti. 17 Kasım'da Şehzadebaşı Camisi'nde kılınan ikindi namazının ardından aynı caminin haziresine defnedildi.
Haritada ve ilgili kayıtlar
- Türk Dünyası Haritası’nda göster
- Türkiye Cumhuriyeti (1923 – günümüz)
Benzer / İlgili Türk büyükleri
Aynı alan, dönem, devlet ve bölgeye göre ilgili kayıtlar.
Bu sayfa, Vikipedi'deki «Sezai Karakoç» maddesinden yararlanılarak yapay zekâ destekli editörlük ile özgün cümlelerle yeniden yazılmıştır; Vikipedi metinleri CC BY-SA 4.0 lisanslıdır. Kesin bilgi için resmî ve akademik kaynaklara başvurun; bir hata görürseniz bize bildirin.
Kaynaklar
- Vikipedi: Sezai Karakoç (sürüm 37366854, CC BY-SA 4.0; yapay zekâ editör desteğiyle özetlenmiş ve uyarlanmıştır, değişiklik yapılmıştır) ↗
- Madde yazarları ve sürüm geçmişi (Vikipedi) ↗
- Lisans: Creative Commons Atıf-AynıLisansla Paylaş 4.0 (CC BY-SA 4.0) ↗
- Vikiveri: Q1395090 (CC0) — tarihler ve konum ↗
Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır; resmî ve bağlayıcı metin için kaynaklara bakın. Hukuki, mali veya tıbbi tavsiye değildir.