Crozet Adaları
Coğrafya
BölgeCrozet Adaları
Koordinatlar46°23′G 51°40′D / 46.383°G 51.667°D / -46.383; 51.667
DeniziGüney Hint Okyanusu
Ada sayısı6
Yüzölçümü&0000000000000352.000000352 km2
Zirve1,050 m. Mont Marion-Dufresne
Demografi
Etnik grup(lar)
Konum Fransa
Parçası olduğuFransız Güney ve Antarktika Toprakları
KriterDoğal: vii, ix, x
Referans1603bis-001
Tescil2019 (43. oturum)
Koordinatlar

Crozet adaları (Fransızca: Îles Crozet; veya resmi adıyla Archipel Crozet), Antarktika ve Hint Okyanusu'nun güneyinde, Fransız Güney ve Antarktika Toprakları olarak adlandırılan beş bölgeden biri olan ve Fransa tarafından yönetilen takımadadır.

UNESCO, 5 Temmuz 2019 tarihinde, Crozet Adaları, Kerguelen Adaları ve Saint Paul ve Amsterdam Adaları'nı, el değmemiş vahşi doğası, biyolojik çeşitliliği ve devasa kuş kolonileri nedeniyle "Fransız Güney ve Antarktika Toprakları ve Denizleri" adı altında Dünya Mirası olarak listelemiştir.

Tarihçe

Keşif ve erken tarih

Crozet Adaları, 24 Ocak 1772'de adaya ayak basan ilk Avrupalı olarak Fransız kâşif Marc-Joseph Marion du Fresne'nin Le Mascarin gemisiyle yaptığı keşif gezisi sırasında keşfedildi. İkinci komutanı Julien-Marie Crozet, Île de la Possession'a ayak basarak takımadaları ülkesi Fransa adına sahiplendi. 1776'da Crozet, Cook'un üçüncü yolculuğunun başlangıcında Cape Town'da James Cook ile tanıştı. Crozet, talihsiz seferinin haritalarını paylaştı ve Cook doğuya doğru yelken açarken adalarda durarak batı grubuna Marion, doğu grubuna ise Crozet adını verdi. Sonraki yıllarda, adaları ziyaret eden fok avcıları hem doğu hem de batı gruplarını Crozet Adaları olarak adlandırdılar ve Marion Adası, Kaptan Marion tarafından aynı seferde keşfedilen iki Prens Edward Adası'ndan daha büyük olanının adı oldu.

19. yüzyılın başlarında adalar sık sık fok avcıları tarafından ziyaret ediliyordu ve foklar 1835'e gelindiğinde neredeyse tamamen yok edilmişti. 1804 ile 1911 yılları arasında 153 gemi, fok avı için adayı ziyaret etti ve bu gemilerden yedisi kıyıda battı. Daha sonra, özellikle Massachusetts'ten gelen balina avcıları tarafından adaların çevresindeki ana faaliyet balina avcılığı oldu. 1841'de adaların çevresinde bir düzine balina avı gemisi vardı. Birkaç yıl içinde bu sayı yalnızca Amerika Birleşik Devletleri'nden yirmiye çıktı. Bu tür bir sömürü kısa ömürlü oldu ve adalar yüzyılın geri kalanında nadiren ziyaret edildi. Adalar 19. yüzyılın sonlarına doğru ıssızlaştı.

Crozet Adaları'nda birçok gemi enkazı oluştu. Britanya fok avı gemisi Princess of Wales 1821'de battı ve kurtulanlar adalarda iki yıl geçirdi. Bir kazazede şöyle yazdı: "Kara hiçbir şekilde barınak sağlamıyor, ne ağaç ne de çalı var ve hava çoğu zaman son derece yağışlı ve yerde sık sık kar var." 1825'te Aventure battı ve 7 mürettebat hayatta kaldı. Strathmore 1875'te battı ve 44 kişi 7 ay boyunca küçük bir adada hayatta kaldı. 1887'de Fransız Tamaris battı ve mürettebatı Île des Cochons'ta mahsur kaldı. Bir albatrosun bacağına bir not bağladılar ve bu not yedi ay sonra Avustralya'nın batısındaki Fremantle'da bulundu, ancak mürettebat asla kurtarılamadı. Bir süre boyunca, Kraliyet Donanması, mahsur kalan kurtulanları aramak için birkaç yılda bir gemi gönderdi. Australasian buharlı gemisi, Avustralya'ya giderken de hayatta kalanları kontrol etti.

Yakın tarih

Kaşif Marc-Joseph Marion du Fresne ile aynı adı taşıyan araştırma gemisi, kaşifin ilk kez ayak bastığı Crozet Adaları yakınlarında

1924 ile 1955 yılları arasında Fransa, adaları Madagaskar'a bağlı bir bölge olarak yönetti. 1938'de Crozet Adaları doğa rezervi ilan edildi. Crozet Adaları, 1955'te Fransız Güney Toprakları'nın bir parçası oldu. 1961'de ilk araştırma istasyonu kurulmuş olsa da kalıcı Alfred Faure istasyonu 1963'te Île de la Possession'daki Port Alfred'de (her ikisi de istasyonun ilk liderinin adını taşıyor) açıldı. İstasyon, mevsime göre değişen 18 ila 30 kişi tarafından yönetilmektedir. Meteorolojik, biyolojik ve jeolojik araştırmalar yapıyorlar ve bir sismograf ile bir jeomanyetik gözlemevi (IAGA kodu: CZT) işletiyorlar. Adada Kapsamlı Nükleer Test Yasağı Anlaşması Örgütü'nün dinleme ekipmanları bulunuyor ve örgütün iki istasyonundan (diğeri Ascension Adası'nda) Arjantin kıyıları açıklarında, nükleer olmayan bir su altı patlaması olduğu düşünülen ve ARA San Juan denizaltısının 2017'deki ölümcül kazası olduğuna inanılan bir olayı tespit ettikleri açıklandı.

Jeoloji

Crozet Adaları, 50 milyon yıl önce oluşmuş deniz tabanı düzlükleri üzerinde yer alır. Volkanik orijinli olan adalar yaklaşık 8,8 milyon yıllık bir geçmişe sahiptir.

İklim

Yıllık yağış miktarı 2,000 mm üzerinde gerçekleşmektedir. Yılda ortalama 300 gün yağışlı geçmektedir. Sıcaklık ortalamaları ise yazın 18 derece civarında olurken kışın 5 dereceye kadar düşmektedir.

Ekoloji

Crozet Adaları, Güney Hint Okyanusu tundra eko-bölgesi içerisinde yer almaktadır. Kısmen birkaç buzul bölgesi adalarını içermektedir. Genellikle soğuk iklime uygun bitkilerin yetiştiği adalarda likenler, yapraklı kara yosunları sıklıkla yetişmektedir. Deniz kuşları, martılar ve penguenler ekolojik çeşitliliği artırmaktadır.

Ayrıca bakınız

Kaynakça

  1. ^ Archipel des Crozet in Geonames.org (cc-by)
  2. ^ "Five sites inscribed on UNESCO's World Heritage List". UNESCO. 5 Temmuz 2019. 5 Temmuz 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  3. ^ a b c Mills, William J (2003). Exploring Polar Frontiers: A Historical Encyclopedia, Volume 1. ABC-CLIO. ss. 166-167. ISBN 9781576074220. Erişim tarihi: 26 Eylül 2016. 
  4. ^ Hough, Richard (1995). Captain James Cook: A Biography. W. W. Norton & Company. ss. 259-260. ISBN 978-0393315196. 
  5. ^ Mayes, Samuel (1884). Samuel Mayes Diary 1883-1884. Brisbane, Queensland, Australia. s. 27. 9 Ekim 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Haziran 2026. 
  6. ^ Goodridge, George Medyett (1837). Narrative of a voyage to the South Seas. 25 Kasım 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Haziran 2026. 
  7. ^ "THE CROZET ISLANDS". The Express and Telegraph. XXVI (7,584). South Australia. 21 Mart 1889. s. 3 (Second Edition.). 9 Ekim 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Mayıs 2016 – National Library of Australia vasıtasıyla. 
  8. ^ "'Explosion' dashes sub crew survival hopes". BBC News. 23 Kasım 2017. 30 Eylül 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Haziran 2026. 
  9. ^ "Submarino ARA San Juan: cómo se detectó la explosión y qué podría significar". La Nacion. 23 Kasım 2017. 23 Kasım 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Kasım 2017. 

Dış bağlantılar