Lejyon XIV Gemina

Lejyon XIV Gemina Martia Victrix
MS 125 yılında Hadrianus döneminde Roma İmparatorluğu. Pannonia Superior eyaletindeki Carnuntum'da (günümüzde Petronell, Avusturya) Tuna kıyısında konuşlanmış olan Lejyon XIV Gemina Martia Victrix (11) gösterilmektedir.
Etkin	MÖ 41–5. yüzyıl
Ülkeler	Roma Cumhuriyeti Roma İmparatorluğu
Tipi	Roma lejyonu Comitatenses
Karargâh	Mogontiacum (9-43) Vindobona (92-106) Carnuntum (106-5. yüzyıl)
Takma Adı	Gemina Martia Victrix Martia Victrix Pia VI Fidelis VI
Maskot	Oğlak
Savaşları	Galya Savaşları Sezar İç Savaşı Roma'nın Britanya'yı istilası Dört İmparator Yılı Batavi isyanı İsyanı|Saturninus isyanı Daçya Savaşları Markoman Savaşları

Lejyon XIV Gemina ("İkiz On Dördüncü Lejyon"), MÖ 57 yılında Jül Sezar tarafından kurulan bir Roma lejyonuydu. Gemina ("İkiz") lakabı, lejyonun Aktium Muharebesi'nin ardından mevcudu azalmış başka bir lejyonla birleştirilmesi üzerine verildi. Martia Victrix ("Savaşçı ve Muzaffer") ünvanıysa MS 9'daki Pannonia İsyanı'ndaki hizmetleri ile MS 61'de Boudica'nın yenilgiye uğratılmasının ardından eklendi. Lejyonun simgesi Oğlak'tı.

Lejyon XIV, Sezar tarafından Galya'nın fethi sırasında Cisalpina Galya'da kuruldu. Cumhuriyet döneminin diğer lejyonlarında olduğu gibi hizmet süresi başlangıçta 16 yıldı. Sonraki yıllarda bu süre, Augustus tarafından 20 yıla çıkarıldı. İlk yıllarında lejyon, muharebeler ve akınlar sırasında sık sık ordugâhı korumakla görevlendirildi. Ambiorix önderliğindeki Eburonların isyanı sırasında, günümüzdeki Tongeren yakınlarında ağır kayıplar veren lejyon daha sonra yeniden teşkilatlandırıldı. Bu felaketin ardından uzun yıllar boyunca uğursuz bir lejyon olarak görüldü fakat Lucius Petrosidius'un çabaları sayesinde itibarını yeniden kazandı.

Germanicus komutasında Cermenlerin lideri Arminius'a karşı savaştı. Yaklaşık on yıl önce Arminius, Teutoburg Ormanı Muharebesi'nde üç Roma lejyonunu tamamen yok ederek Roma askerî tarihinin en büyük felaketlerinden birine yol açmıştı. Lejyon XIV, Germanicus'un bu seferde zafer kazanmasına katkıda bulundu ve bunun sonucunda Germanicus, evlat edinen babası ve aynı zamanda öz amcası olan Tiberius tarafından bir zafer alayıyla onurlandırıldı.

MS 9'dan itibaren Mogontiacum'da, Germania Superior eyaletinde konuşlanan Lejyon XIV Gemina Martia Victrix, Aulus Plautius ile Claudius komutasında Britanya'nın fethine katılan dört lejyondan biriydi. Watling Street üzerindeki Mancetter'de lejyon kalesini inşa etti ve MS 58 yılına gelindiğinde karargâhını Wroxeter'e taşıdı. MS 67 yılında, Nero'nun Partlara karşı planladığı ancak hiçbir zaman gerçekleşmeyen sefer için hazırlık yapmak üzere Balkanlar'a gönderildi.

MS 89 yılında Germania Superior valisi Lucius Antonius Saturninus, XIV Gemina ile XXI Rapax lejyonlarının desteğiyle Domitianus'a karşı ayaklandı. Fakat isyan kısa sürede bastırıldı. MS 92 yılında XXI. Lejyon'un yok olmasının ardından XIV Gemina Lejyonu onun yerini almak üzere Pannonia'ya gönderildi ve Vindobona'da (günümüzde Viyana) konuşlandı. Sarmatlarla yapılan savaşların ve Trajan'ın Daçya Savaşları'nın ardından Carnuntum'a gönderildi ve yaklaşık üç yüzyıl boyunca burada konuşlandı.

9 Nisan 193'te, Pertinax'ın ölümünün ardından XIV Gemina, Tuna sınırındaki diğer lejyonlarla birlikte Pannonia Superior valisi Septimius Severus'u imparator ilan etti. Ardından Roma'ya yürüyerek Didius Julianus'u tahttan indirdi. Daha sonra 194 yılında tahtı talep eden Pescennius Niger'in yenilgiye uğratılmasına katkıda bulundu ve muhtemelen 198 yılında Part başkenti Tizpon'un ele geçirilmesiyle sonuçlanan sefere de katıldı.

• Roma lejyonları listesi

• Mommsen, Theodor. The History of Rome. 1. 
• Pollard, Nigel; Berry, Joanne (2012). The Complete Roman Legions. 
• Parker, H.M.D. (1961). The Roman Legions. 
• Ireland, Stanley (1996). Roman Britain: A Sourcebook. Routledge Sourcebooks for the Ancient World.