Bilgi Merkezi / Rehber
Fahrettin Altay
Fahrettin Altay, Türk asker ve siyasetçidir.
Son gözden geçirme: 22.10.2026
- Doğum
- 20 Ocak 1880
- Vefat
- 25 Ekim 1974
- Alan
- Millî Kahramanlar
- Dönem
- 20.–21. yüzyıl
- Kabri / türbesi
- Devlet Mezarlığı
- İlgili Türk devletleri
- Osmanlı Devleti, Türkiye Cumhuriyeti
Hayatı
Fahrettin Altay, 12 Ocak 1880 tarihinde Arnavutluk'un İşkodra kentinde dünyaya geldi. Babası Piyade Albayı İzmirli İsmail Bey, annesi ise Hayriye Hanım'dır. Babasının görev yerlerindeki değişiklikler nedeniyle eğitim hayatı farklı şehirlerde geçti. İlköğrenimini Mardin'de, askeri rüştiyeyi Erzincan'da ve askeri idadiyi Erzurum'da tamamladı. 1897 yılında girdiği İstanbul Harp Okulu'ndan 1900 yılında birincilikle mezun oldu. Harp Akademisi'ndeki eğitimini 1902 yılında altıncı sırada bitirerek meslek hayatına başladı.
İlk görev yeri olan Tunceli ve çevresinde sekiz yıl hizmet verdi. 1905 yılında kolağası, 1908 yılında ise binbaşı rütbesine yükseldi. 1912 yılında İşkodralı Tahir Paşa'nın kızı Münime Hanım ile evlendi. Bu evlilikten Hayrünisa ve Tarık adında iki çocuğu oldu. 1934 yılında Kızıl Ordu manevralarına davetli tek ülke olan Türkiye'den giden askeri heyetin başkanlığını yaptı. Aynı yıl İran ve Afganistan arasındaki sınır anlaşmazlığında hakemlik görevini üstlendi. Hazırladığı rapor, günümüz İran-Afganistan sınırının güney kısmının çizilmesine esas oluşturdu. 1945 yılında Yüksek Askerî Şûra üyeliği sırasında yaş haddinden emekliye ayrıldı.
Tarihî önemi ve başarıları
I. Dünya Savaşı sırasında 3. Kolordu Kurmay Başkanı olarak Çanakkale Cephesi'nde çarpıştı. Bu görev sırasında Mustafa Kemal ile tanıştı ve savaş sonrası çeşitli madalyalarla ödüllendirildi. Kurtuluş Savaşı boyunca 12. Kolordu Komutanı olarak Konya Ayaklanması'nın bastırılmasında görev aldı. 1. ve 2. İnönü Savaşları ile Sakarya Meydan Muharebesi'nde aktif rol oynadı. 1921 yılında Mirliva rütbesine terfi ederek paşa oldu ve Süvari Grup Komutanlığı'na atandı. Büyük Taarruz'dan sonra Yunan ordusunun geri çekilmesini sağlayarak İzmir'e giren 5. Süvari Kolordusu'nun komutanlığını yaptı. İzmir'in kurtarılmasından sonra emrindeki birliklerle Çanakkale Boğazı üzerinden İstanbul'a yöneldi.
1926 yılında Orgeneral rütbesine terfi etti. 1927 yılında tedavi için Avrupa'ya giden Mareşal Fevzi Paşa'nın yerine Genelkurmay Başkanlığı'na vekalet etti. 1930 yılında Menemen Olayı sonrasında ilan edilen sıkıyönetim sırasında sıkıyönetim komutanlığına tayin edildi. 1933 yılında 1. Ordu Komutanlığı görevine getirildi. 1938 yılında Atatürk için düzenlenen cenaze törenine komutan olarak atandı.
Eserleri ve mirası
Fahrettin Altay'ın kaleme aldığı eserler arasında 'Türkiye İstiklâl Muhârebâtında Süvârî Kolordusunun Harekâtı' ve 'İstiklâl Harbimizde Süvârî Kolordusu' bulunmaktadır. Diğer önemli çalışmaları 'İslâm Dini', 'On Yıl Savaşı ve Sonrası 1912-1922' ile 'İzmir Faciasının Muhakemesi' adlı makaledir. Altay soyadını, İzmir'de Altay kulübünün İngiliz donanma karmasını yendiği bir maçı Mustafa Kemal Paşa ile birlikte izlemelerinin ardından Atatürk'ün takdiriyle aldı. Adı, İzmir'in Karabağlar ilçesindeki Fahrettin Altay Mahallesi ve İzmir Metrosu'nun Fahrettin Altay istasyonunda yaşatılmaktadır. 2007 yılında çalışmalarına başlanan Türk yapımı Altay Tankı'nın adı da onun hatırasına verilmiştir. Vefatından sonra Aşiyan Mezarlığı'na defnedilen naaşı, 1988 yılında Ankara'daki Devlet Mezarlığı'na nakledildi.
Haritada ve ilgili kayıtlar
- Türk Dünyası Haritası’nda göster
- Osmanlı Devleti (yaklaşık 1299 – 1922)
- Türkiye Cumhuriyeti (1923 – günümüz)
Benzer / İlgili Türk büyükleri
Aynı alan, dönem, devlet ve bölgeye göre ilgili kayıtlar.
Bu sayfa, Vikipedi'deki «Fahrettin Altay» maddesinden yararlanılarak yapay zekâ destekli editörlük ile özgün cümlelerle yeniden yazılmıştır; Vikipedi metinleri CC BY-SA 4.0 lisanslıdır. Kesin bilgi için resmî ve akademik kaynaklara başvurun; bir hata görürseniz bize bildirin.
Kaynaklar
- Vikipedi: Fahrettin Altay (sürüm 37193536, CC BY-SA 4.0; yapay zekâ editör desteğiyle özetlenmiş ve uyarlanmıştır, değişiklik yapılmıştır) ↗
- Madde yazarları ve sürüm geçmişi (Vikipedi) ↗
- Lisans: Creative Commons Atıf-AynıLisansla Paylaş 4.0 (CC BY-SA 4.0) ↗
- Vikiveri: Q5429616 (CC0) — tarihler ve konum ↗
Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır; resmî ve bağlayıcı metin için kaynaklara bakın. Hukuki, mali veya tıbbi tavsiye değildir.