İltutmuş

Tarihî önemi ve başarıları

İltutmuş, 1229 yılında Halife Muntasır'dan Nâsırü-l-Emir-ül-Mümînin unvanını alarak meşruiyetini pekiştirmiştir. Bengal'deki oğlu ve yardımcısı Nasırüddin Mahmud'un ölümüyle bölgede baş gösteren karışıklığı gidermek amacıyla Bengal'e sefer düzenlemiş ve sükuneti sağlayarak geri dönmüştür. Cengiz Han komutasındaki Moğol İmparatorluğu'nun batıya doğru yayılan baskısına direnmiş ve Moğol istilasından kaçan çok sayıda Müslüman Türk'ün Hindistan'a sığınmasına izin vermiştir. Sığınanlar arasında sanatkârlar, emirler, melikler ve eski hükümdarlar bulunmakta olup İltutmuş bu kişilere itibar göstererek yönetiminde başarılı hizmetler almış ve istilayı kendi lehine çevirmiştir.

Arka arkaya düzenlenen seferlerle Sind, Multan ve Bengal bölgeleri Türk hakimiyeti altına alınmıştır. Gucerat'ı ele geçirmeyi başaramayan İltutmuş, Racputlar'ı yenilgiye uğratarak topraklarını güneye doğru genişletmiştir. Yavaş yavaş Delhi Türk Sultanlığı'nın Ganj vadisine hakim olmasını da sağlamıştır.

Eserleri ve mirası

İltutmuş, adalete önem veren ve adaletli davranan bir hükümdar olarak kaynaklarda zikredilmektedir. Zulme uğrayanların kendisine gece vakti de ulaşabilmesi için sarayının kapısına çan taktırması, adalet anlayışının somut bir göstergesi olarak kabul edilmektedir.

En beğendiği oğlu Nasirüddin Mahmud, Bengal Valisi iken hayatını kaybetmiştir. Diğer oğullarının eğlence ve sefahatla meşgul olması nedeniyle ölümünden sonra kızı Raziye Begüm'ü veliaht olarak göstermiştir. 1236 yılında hayatını kaybeden İltutmuş, Delhi'de Kutub Camisi'nin kuzeybatı köşesindeki türbede toprağa verilmiştir.

Haritada ve ilgili kayıtlar

• Türk Dünyası Haritası’nda göster
• Delhi Sultanlığı (1206 – 1526)
• Delhi Memlûk Hanedanı (1206 – 1290)
• Büyük Moğol İmparatorluğu (1206 – 1368)

Benzer / İlgili Türk büyükleri

Aynı alan, dönem, devlet ve bölgeye göre ilgili kayıtlar.