Gazi Osman Paşa

Tarihî önemi ve başarıları

1861 yılında Teselya, Yenişehir ve Cebel-i Lübnan'da görev alan Osman Nuri Paşa, Girit İsyanı sırasında buraya tayin edildi. Girit'teki çalışmalarından dolayı Müşir Ömer Lütfi Paşa'nın takdirini kazanarak 1866'da miralay rütbesine yükseldi. Yemen'deki görevlerinin ardından paşa rütbesiyle 1875'te Rumeli'deki 5. Ordu'ya bağlı Manastır Fırka Komutanlığı'na atandı ve başarılı çalışmalarıyla ferik oldu.

1876-1877 Osmanlı-Sırp Savaşı sırasında Vidin Komutanlığı'na atanan Paşa, İzver tepelerini ve Zayçar kasabasını ele geçirdi. Sırp Ordusu'nun geri çekilmesi üzerine Belgrad yönünde harekete geçse de Serasker'in emriyle durduruldu. En büyük başarısı, 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı'ndaki Plevne Savunması oldu ve 145 gün süren kuşatma sırasında üstün bir müdafaa stratejisi uyguladı.

Dönemi ve bağlam

Plevne'de kuşatmayı yarmak için giriştiği huruç harekâtı sırasında yaralanarak esir düşen Osman Nuri Paşa, Rus Çarı II. Aleksandr tarafından teselli edildi. Rus Çarı, esir düşmesine rağmen teslimiyet sembolü olan kılıcını almadı ve Paşa'ya kahramanlığını takdir amacıyla Çifte Kartal Nişanı verdi. Esaret süresince Bugot, Bükreş, Harkov ve Sankt-Peterburg'da kalan Paşa, müdafaa stratejileriyle dönemin komutanları tarafından örnek alındı.

II. Abdülhamid, 1878 yılında Osman Nuri Paşa'ya 'Gazi' unvanını vererek müşir rütbesine terfi ettirdi. Paşa'nın İstanbul'a dönüşü için Serasker Müşir Mehmed Rauf Paşa'yı özel payelerle Sankt-Peterburg'a gönderen Sultan, 12-13 Mart 1878'deki dönüşü muhteşem bir törenle kutlattı. İstanbul'a döner dönmez 14 Mart 1878'de Hassa Müşirliğine getirilen Gazi Osman Paşa, ömrünün sonuna kadar bu makamda kaldı.

Eserleri ve mirası

1878-1880, 1880-1881 ve 1881-1885 yılları arasında üç dönem seraskerlik yapan Gazi Osman Paşa, 1897 Osmanlı-Yunan Savaşı'nda başmüfettiş olarak görevlendirildi. Hayatının son dönemlerinde Mabeyn Müşiri görevini de yürüten Paşa, 5 Nisan 1900 tarihinde 68 yaşında vefat etti.

Gazi Osman Paşa'nın hatırası, Gaziosmanpaşa Üniversitesi, Gaziosmanpaşa Stadyumu ve çeşitli il ve ilçelerdeki yapılarla yaşatılmaktadır. İsmi İstanbul ve Tokat'taki Gaziosmanpaşa yerleşimlerine, bir futbol takımına ve birçok sokak, cadde, hastane ile okula verilmiştir. Ölümünün ardından Plevne Savunması anısına Tuna Nehri'ni konu alan 'Plevne Marşı' bestelenmiştir.

Haritada ve ilgili kayıtlar

• Türk Dünyası Haritası’nda göster
• Osmanlı Devleti (yaklaşık 1299 – 1922)

Benzer / İlgili Türk büyükleri

Aynı alan, dönem, devlet ve bölgeye göre ilgili kayıtlar.