Gevher Nesibe Sultan

Hayatı

Melike İsmetüddin Gevher Nesibe Hatun, Selçuklu Hükümdarlarından II. Kılıçarslan'ın kızıdır ve halk arasında Gevher Nesibe Sultan olarak bilinir. Saray başsipahisine aşık olan Gevher Nesibe, ağabeyi Selçuklu sultanı I. Gıyaseddin Keyhüsrev'in evlenmelerine izin vermemesiyle karşı karşıya kalmıştır. Ağabeyi, başsipahiyi savaşa göndermiş ve bu durumun sonucunda başsipahi savaşta hayatını kaybetmiştir. Bu olayın ardından verem hastalığına yakalanan Gevher Nesibe, doktorların tüm çabalarına rağmen iyileşememiştir. Hastalığı ilerleyen Gevher Nesibe, 1204 yılında Kayseri'de vefat etmiştir.

Eserleri ve mirası

Gevher Nesibe, ölüm yokuşunda olduğunu ve kendi hastalığının şifası olmadığını belirterek ağabeyine bir vasiyette bulunmuştur. Vasiyetinde, şifası olan hastalıkları çeken insanların acı çekmemesi ve tedavisi için kendi adına ücretsiz yararlanabilecekleri bir şifahane yaptırmasını istemiştir. Bu vasiyet üzerine ağabeyi I. Gıyaseddin Keyhüsrev tarafından 1204-1206 yılları arasında Kayseri'de Gevher Nesibe Şifaiyyesi inşa ettirilmiştir. Şifahanenin yanı sıra 1210-1214 yılları arasında da bir medrese yapılmıştır. Bazı kaynaklara göre bu kompleks, tıp eğitimi ve sağlık hizmetini birlikte veren dünyanın ilk merkezi olarak kabul edilmektedir. Gevher Nesibe'nin türbesi, adına inşa edilen bu şifahanenin içinde yer almaktadır.

Anısı

Gevher Nesibe'nin ismi, külliyenin bulunduğu Kayseri semtine verilmiştir. Erciyes Üniversitesi Hastanesi'ne de Gevher Nesibe Hastanesi adı verilerek anısı yaşatılmıştır. Gevher Nesibe Nanotıp Projesi, Bilgitay çalışma grubu tarafından nanotıp alanında başlatılmıştır. Proje, Gevher Nesibe Şifahanesi ve Gıyasiye Medresesi'nin kuruluşunun 800. yılı nedeniyle bu isimle adlandırılmıştır. Sağlık Bakanlığı tarafından 1961 yılında kurulan Gevher Nesibe Sağlık Eğitim Enstitüsü, sağlık personeli yetiştiren bir yüksek öğretim kurumu olarak faaliyet göstermiştir. Bu enstitüden binlerce öğretmen ve yüzbinlerce sağlık personeli yetişmiş ancak kurum 2010 yılında kapatılmıştır.

Haritada ve ilgili kayıtlar

• Anadolu Selçuklu Devleti (1077 – 1308)

Benzer / İlgili Türk büyükleri

Aynı alan, dönem, devlet ve bölgeye göre ilgili kayıtlar.