Oktay Sinanoğlu

Hayatı

Oktay Sinanoğlu, 25 Şubat 1935 tarihinde babası Nüzhet Haşim Sinanoğlu'nun baş konsolos olarak görev yaptığı İtalya'nın Bari şehrinde dünyaya geldi. II. Dünya Savaşı'nın başlamasıyla birlikte 1939 yılında ailesiyle Türkiye'ye döndü. 1953 yılında TED Ankara Yenişehir Lisesi'nden birincilikle mezun olduktan sonra okul bursu ile Amerika Birleşik Devletleri'ne gitti. 1956'da California Üniversitesi Berkeley kampüsünden kimya mühendisi olarak mezun oldu ve 1957'de Massachusetts Teknoloji Enstitüsü'nde yüksek lisansını tamamladı. 1958-1959 yıllarında doçentlik tezini, 1959-1960 yıllarında ise Kenneth Pitzer danışmanlığında Berkeley'de teorik kimya alanında doktorasını bitirdi. 21 Aralık 1963 tarihinde Yale Üniversitesi öğrencisi Paula Armbruster ile evlendi; daha sonra Dilek Sinanoğlu ile evlendi ve bu evlilikten ikiz çocukları oldu. 19 Nisan 2015 tarihinde Florida eyaletinde hayatını kaybetti ve Karacaahmet Mezarlığı'nda annesi Rüveyde Sinanoğlu ile kız kardeşi Esin Afşar Aral'ın yanına defnedildi.

Tarihî önemi ve başarıları

1964 yılında Yale Üniversitesi'nde teorik kimya bölümünü kurdu ve burada 37 yıl çalıştıktan sonra 1997'de emekli oldu. 1975 yılında çıkarılan özel bir kanunla kendisine 'Türkiye Cumhuriyeti Profesörü' unvanı verildi. 1962'de Orta Doğu Teknik Üniversitesi tarafından 'Danışman Profesör' unvanına layık görüldü ve 1973'te Japonya'ya 'Fahrî Büyük Elçi' olarak gönderildi. 1966'da TÜBİTAK Bilim Ödülü, 1973'te Alexander von Humboldt Research Award ve 1975'te International Outstanding Scientist Award of Japan ödüllerini kazandı. Emekliliğinin ardından 1997-2002 yılları arasında Yıldız Teknik Üniversitesi kimya bölümünde profesör olarak görev yaptı.

Eserleri ve mirası

Akademik kariyeri boyunca atom ve moleküllerin çok-elektron teorisi, Çözgeniter teorisi, kimyasal tepkime mekanizmaları teorisi, mikrotermodinamik ve değerlik kabuğu etkileşim teorisi gibi alanlarda çalışmalar yürüttü. 1988 yılında kimyasal tepkimeleri öngörmeye yönelik 'Sinanoğlu indirgemesi' adını taşıyan matematiksel bir yöntem yayınladı. Kuantum mekaniğinde Hilbert uzayının topolojisi ve yüksek simetrileri problemini çözdü. Modern Quantum Chemistry: Istanbul Lectures, Sigma Molecular Orbital Theory ve Three Approaches to Electron Correlation in Atoms and Molecules gibi bilimsel kitapların yazarı veya ortak yazarı oldu. Göçmen Hamamı, 2050'ye 5 Kala Dünyanın 105 Yıllık Tarihi ve Yeni Bilim Ufukları serisi gibi diğer kitapları da bulunmaktadır.

Dönemi ve bağlam

Türkiye'de bulunduğu dönemde eğitim dilinin Türkçe olması gerektiğini savundu ve yabancı dillerin takviyeli olarak öğretilmesini önerdi. Türkçenin yabancı dillerin etkisi altında olduğunu vurgulayarak, Türkçede bulunan bazı yabancı kökenli kelimelere karşılıklar önerdi. Türkçenin matematiksel yapısı nedeniyle en iyi bilim dili olduğunu ifade etti.

Haritada ve ilgili kayıtlar

• Türk Dünyası Haritası’nda göster
• Türkiye Cumhuriyeti (1923 – günümüz)

Benzer / İlgili Türk büyükleri

Aynı alan, dönem, devlet ve bölgeye göre ilgili kayıtlar.