Rauf Yekta

Tarihî önemi ve başarıları

Rauf Yekta, müzikolog, bestekâr ve neyzen sıfatlarıyla Türk müziğinin temelini oluşturan önemli isimlerden biri olarak kabul edilir. Eğitimine 1885 yılında Zekai Dede Efendi'nin yanında başladı ve yedi yıl boyunca onun öğrencisi oldu. Müsiki nazariyatı eğitimini Galata, Yenikapı ve Bahariye Mevlevihanelerinin şeyhlerinden aldı. 1886'da Mevleviyye tarikatına intisap eden sanatçı, uzun süre mevlevihanelerde neyzenlik yaptı. 1922'de Hilmi Dede'nin vefatı sonrasında Yenikapı Mevlevihanesi'nde baş neyzen oldu ve tekke, zaviye ve türbelerin kapatılmasına kadar bu görevini sürdürdü. 1917 yılında Dârülelhan'ın kurucuları arasında yer aldı ve Alaturka Bölümü'nün kapatılmasına kadar Türk ve Şark müziği üzerine dersler verdi. 1926'dan ölümüne kadar İstanbul Konservatuvarı Tarihi Türk Müsikisi Eserlerini Tasnif ve Tespit Heyeti başkanlığını yürüttü. Günümüzde Türk müziğinde kullanılan 25 perdeli sistemin ilk teorik çalışmalarını gerçekleştirdi. Müziğin farklı konularında ele aldığı 400'e yakın makalesi ile müzik dünyasında kendine yer edindi. 6 Nisan 1898 tarihli İkdam gazetesinde yayımlanan makalesiyle müzik yazarlığına başladı. Ahmed Midhat Efendi ve Mahmut Ragıp Gazimihal gibi isimlerle girdiği kalem kavgaları dönemin ciddi polemikleri arasında yer aldı. Ölümü sonrasında Cemal Reşit Rey tarafından 'musikî şehidi' olarak nitelendirildiği yönünde söylentiler mevcuttur.

Eserleri ve mirası

Rauf Yekta'nın en bilinen eserlerinden biri, üç cilt halinde yazılan ve Zekâî Dede, Abdülkadir Merağî ve İsmail Efendi'nin biyografilerini içeren Esâtiz-i Elhân'dır. Abdurrahman Camî'nin Farsça eserinin tercümesi olan Risâle-i Mûsikî de önemli çalışmaları arasındadır. Medrese-i el-Himme ve Hutabâ'da verdiği derslerin notlarını içeren Türk Notası ile Kıraat-i Mûsikîyye Dersleri adlı eserinde kendi nota sistemini anlattı. Türkçe kaleme alıp Fransızcaya çevirdiği La Musique Turque adlı eserinde Türk müziğinin nazarî ve amelî konularını ele aldı. Darü'l-Elhân'daki ders notlarını içeren Türk Mûsikîsi Nazariyatı ve 64 sayfası yayınlanabilen Şark Mûsikîsi Tarihi diğer önemli eserleridir. 1932'de Kahire'de düzenlenen Arap Mûsikî Kongresi'nde sunulan makalelerini içeren Muta'âlat ve Erâ'e Havle Mu'temeri'l Mûsikîyyi'l-Arabiyye adlı kitabı da yayımlanmıştır. Repertuvar çalışmaları arasında Darülelhan Külliyatı, Türk Mûsikîsi Klasiklerinden İlahiler, Bektaşî Nefesleri ve Mevlevî Âyinleri bulunmaktadır. Ölümünün ardından Bakırköy'ün Zuhuratbaba semtinde bir sokağa adı verilmiştir.

Haritada ve ilgili kayıtlar

• Türk Dünyası Haritası’nda göster
• Osmanlı Devleti (yaklaşık 1299 – 1922)
• Türkiye Cumhuriyeti (1923 – günümüz)

Benzer / İlgili Türk büyükleri

Aynı alan, dönem, devlet ve bölgeye göre ilgili kayıtlar.