Âşık Dertli

Hayatı

Âşık Dertli, 1772 yılında Bolu'nun Çağa kazasına bağlı Şahnalar köyünde dünyaya gelmiştir. Asıl adı İbrahim olan sanatçının edebi mahlası Lütfi'dir. Geçimini aşık kahvelerinde saz çalarak ve şiir söyleyerek temin etmiştir. Yaşamı boyunca İstanbul, Konya ve Mısır gibi önemli merkezlerde bulunmuştur. Önce Halveti tarikatine girdiği, daha sonra ise Bektaşiliğe yöneldiği belirtilmektedir. 1846 yılında Ankara'da vefat etmiştir.

Tarihî önemi ve başarıları

Divan, halk ve tekke edebiyatlarındaki geniş kültürü sayesinde sağlığında yaygın bir şöhret kazanmıştır. Divanı, taş baskısı yöntemiyle birçok kez basılmıştır. Sultan II. Mahmud döneminde fes giyilmesinin kabul edilmesi üzerine fesi öven redifli bir kaside kaleme almıştır. Bu kaside nedeniyle ödül olarak Çağa'ya ayan olarak atanmıştır. Fuzûlî, Âşık Ömer ve Gevheri gibi şairlerin etkilerini taşıyan bir ozan olarak tanınmıştır.

Eserleri ve mirası

Çağının diğer saz şairleri gibi aruz ölçüsüyle gazeller, divanlar ve kalenderiler yazmıştır. Divan türündeki şiirleri başarılı bulunmazken, asıl ününü hece vezinli şiirleriyle kazanmıştır. Alevi-Bektaşi inançlarına bağlı olan Dertli, ağır bir dil kullanmıştır. Şiirlerinde toplumsal eleştiri, taşlamalar ve softalık ile yobazlığa yönelik eleştiriler öne çıkmaktadır. Bektaşi geleneğine bağlı toplumsal yergi içerikli şiirleri ve şathiyeleriyle tanınmaktadır. Taşlamalarıyla ünlü olan sanatçının 'Şeytan Bunun Neresinde' adlı eseri, saz çalmanın günah olduğunu iddia edenleri eleştirmek amacıyla yazılmıştır.

İlgili olaylar

Âşık Dertli'nin 'Şeytan Bunun Neresinde' adlı taşlaması, 2001 yılında Pentagram adlı heavy metal grubu tarafından şarkıya dönüştürülmüştür.

Haritada ve ilgili kayıtlar

• Türk Dünyası Haritası’nda göster
• Osmanlı Devleti (yaklaşık 1299 – 1922)

Benzer / İlgili Türk büyükleri

Aynı alan, dönem, devlet ve bölgeye göre ilgili kayıtlar.