İçeriğe geç
24 Ekim 2026, CumartesiTarihe vefa, kültüre emanet.

Bilgi Merkezi / Rehber

II. Abdülhamid

II. Abdülhamid, Osmanlı İmparatorluğu'nun 34. padişahı, 113. İslam halifesi ve çöküş sürecindeki devlette mutlak hâkimiyet sağlayan son padişahtır.

Son gözden geçirme: 22.10.2026

Doğum
21 Eylül 1842
Vefat
10 Şubat 1918
Alan
Hükümdarlar
Dönem
20.–21. yüzyıl
Kabri / türbesi
II. Mahmud Türbesi
İlgili Türk devletleri
Osmanlı Devleti, Türkiye Cumhuriyeti

Hayatı

II. Abdülhamid
Görsel: Unknown author · Wikimedia Commons · Public domain

II. Abdülhamid, 21 Eylül 1842 tarihinde İstanbul'da, Topkapı Sarayı veya Çırağan Sarayı'nda dünyaya geldi. Babası Sultan Abdülmecid, annesi ise Çerkes asıllı Tirimüjgan Kadın Efendi'dir. Annesinin vefatının ardından bakımını Abdülmecid'in diğer eşi Piristû Kadın Efendi üstlendi. Şehzadelik döneminde Türkçe, Farsça, Arapça, Fransızca ve Osmanlı tarihi dersleri aldı; piyano ve keman eğitimi gördü. Amcası Sultan Abdülaziz'in 1867'deki Avrupa gezisine refakat ederek Paris, Londra ve Viyana'yı ziyaret etti.

31 Ağustos 1876'da tahta çıkan II. Abdülhamid, 27 Nisan 1909'da tahttan indirilene kadar Osmanlı Devleti'ni yönetti. Saltanatı boyunca mutlak hâkimiyet kurarak 'İstibdat Dönemi' olarak bilinen baskı ve sansür sürecini uyguladı. 10 Şubat 1918'de Beylerbeyi Sarayı'nda kalp yetmezliği nedeniyle vefat etti. Cenaze namazı Şeyhülislam Musa Kazım Efendi tarafından kıldırıldı ve II. Mahmud Türbesi'ne defnedildi.

Tarihî önemi ve başarıları

II. Abdülhamid, Osmanlı İmparatorluğu'nun 34. padişahı ve 113. İslam halifesidir. Ancak 93 Harbi'ndeki yenilginin ardından meclisin yanlış kararlar aldığını iddia ederek 14 Şubat 1878'de meclisi feshetti. Saltanatı süresince imparatorluk, Balkanlar'daki isyanlar ve Rus İmparatorluğu'na karşı kaybedilen savaşlar nedeniyle büyük toprak kayıpları yaşadı. Devrinde Osmanlı İmparatorluğu 1.592.806 km² toprak kaybetti.

Dış politikada denge siyaseti izleyen Abdülhamid, İngiltere ve Fransa'daki Osmanlı karşıtı politika değişiklikleri nedeniyle Almanya ile yakınlaşmaya çalıştı.

Eserleri ve mirası

Modernleşme çabaları kapsamında Bağdat Demiryolu ve Hicaz Demiryolu gibi büyük projeler hayata geçirildi. Bu demiryolları ve telgraf sistemleri Alman firmalar tarafından geliştirildi. Hukuk, sanat, ticaret, inşaat mühendisliği, veterinerlik, gümrük, tarım ve dil alanlarında birçok mesleki okul kuruldu. İmparatorluk genelinde ilk, orta ve askerî okullardan oluşan eğitim ağı genişletildi. Ekonomik sorunlar nedeniyle saltanatının ilk yıllarında Düyûn-ı Umûmiye ve Reji İdaresi kuruldu.

II. Abdülhamid, marangozlukta maharetli olup Yıldız Sarayı ve Beylerbeyi Sarayı'ndaki birçok mobilyanın zanaatkârıdır. Opera eserlerini Türkçeye tercüme ettirmiş ve Batı müziğine ilgi duymuştur. Fotoğraf, tablo ve kelebek koleksiyonculuğu yapmış; 1819 fotoğraftan oluşan 51 ciltlik albümü diplomatik armağan olarak ABD ve Britanya kütüphanelerine göndermiştir. Spor faaliyetlerine olumlu yaklaşarak Beşiktaş, Galatasaray ve Fenerbahçe gibi kulüplerin kuruluşuna izin vermiştir.

Haritada ve ilgili kayıtlar

Benzer / İlgili Türk büyükleri

Aynı alan, dönem, devlet ve bölgeye göre ilgili kayıtlar.

Bu sayfa, Vikipedi'deki «II. Abdülhamid» maddesinden yararlanılarak yapay zekâ destekli editörlük ile özgün cümlelerle yeniden yazılmıştır; Vikipedi metinleri CC BY-SA 4.0 lisanslıdır. Kesin bilgi için resmî ve akademik kaynaklara başvurun; bir hata görürseniz bize bildirin.

Kaynaklar

Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır; resmî ve bağlayıcı metin için kaynaklara bakın. Hukuki, mali veya tıbbi tavsiye değildir.

Bağışlarınız İçin

Hesap sahibi: Türk Kültürünü Araştırma ve Tanıtma Vakfı

T.C. Ziraat Bankası

TR49 0001 0012 6298 0865 4750 01