Bilgi Merkezi / Rehber
Halil Bey Hasmemmedov
Halil Bey Hasmemmedov, Azerbaycanlı siyasetçi ve diplomat.
Son gözden geçirme: 22.10.2026
- Doğum
- 6 Kasım 1873
- Vefat
- 11 Ağustos 1945
- Alan
- Devlet adamları
- Dönem
- 20.–21. yüzyıl
- Kabri / türbesi
- Feriköy Mezarlığı
- İlgili Türk devletleri
- Osmanlı Devleti, Azerbaycan Demokratik Cumhuriyeti, Türkiye Cumhuriyeti
Hayatı
Halil Bey Hasmemmedov, 6 Kasım 1873 tarihinde Elisavetpol'da (Gence) hukukçu bir ailenin çocuğu olarak dünyaya geldi. Üniversite yıllarında Müslüman-Kafkasya Yurttaşları Derneği üyeliği ile siyasi faaliyetlerine başlayan Hasmemmedov, daha sonra Yekaterinodar ve Gence bölge mahkemelerinde avukatlık yapmıştır.
1920 yılının Nisan ayı başında Azerbaycan'ın Osmanlı Büyükelçisi olarak atanan Hasmemmedov, İstanbul'a geldiği sırada Azerbaycan hükümeti Bolşeviklerin kontrolüne geçmiştir. Bu gelişme üzerine hayatının geri kalanını Türkiye'de geçiren Hasmemmedov, 11 Ağustos 1945 tarihinde İstanbul'da kanser hastalığı nedeniyle vefat etmiştir. Cenazesi, bir gün sonra Ahmed Ağaoğlu'nun mezarının yanına, İstanbul'daki Feriköy Mezarlığı'na defnedilmiştir.
Tarihî önemi ve başarıları
Kasım 1911'de diğer beş Azerbaycanlı milletvekili ile birlikte, Kafkasyalı Müslümanların özel bir vergi karşılığında askerlik hizmetinden muaf tutulmasına yönelik ayrımcı uygulamaya karşı çıkmıştır. 1905 sonbaharında kardeşi Aliekber ile birlikte, Ermeni Devrimci Federasyonu'nun faaliyetlerine karşı koymak amacıyla Gence'de kurulan gizli Difai (Savunma) derneğinin kuruluşuna katılmıştır.
28 Mayıs 1918'de Tiflis'te toplanan Azerbaycan Milli Meclisi üyesi olan Hasmemmedov, Azerbaycan Demokratik Cumhuriyeti'nin bağımsızlık bildirgesinin eş imzacılarından biri olmuştur. Azerbaycan Cumhuriyeti döneminde hükümetin beş kabinesinden dördünde bakanlık görevi üstlenmiş; ilk kabinede Adalet Bakanı, ardından İçişleri Bakanı ve son olarak beşinci kabinede yeniden Adalet Bakanı olarak hizmet vermiştir. Bakanlık görevleri süresince devlete yönelik dış zorluklarla başa çıkmak için Savunma, Ulusal Güvenlik ve İçişleri bakanlıkları arasındaki işbirliğini sağlamıştır.
Haritada ve ilgili kayıtlar
- Türk Dünyası Haritası’nda göster
- Osmanlı Devleti (yaklaşık 1299 – 1922)
- Azerbaycan Demokratik Cumhuriyeti (1918 – 1920)
- Türkiye Cumhuriyeti (1923 – günümüz)
Benzer / İlgili Türk büyükleri
Aynı alan, dönem, devlet ve bölgeye göre ilgili kayıtlar.
Bu sayfa, Vikipedi'deki «Halil Bey Hasmemmedov» maddesinden yararlanılarak yapay zekâ destekli editörlük ile özgün cümlelerle yeniden yazılmıştır; Vikipedi metinleri CC BY-SA 4.0 lisanslıdır. Kesin bilgi için resmî ve akademik kaynaklara başvurun; bir hata görürseniz bize bildirin.
Kaynaklar
- Vikipedi: Halil Bey Hasmemmedov (sürüm 38154606, CC BY-SA 4.0; yapay zekâ editör desteğiyle özetlenmiş ve uyarlanmıştır, değişiklik yapılmıştır) ↗
- Madde yazarları ve sürüm geçmişi (Vikipedi) ↗
- Lisans: Creative Commons Atıf-AynıLisansla Paylaş 4.0 (CC BY-SA 4.0) ↗
- Vikiveri: Q4496470 (CC0) — tarihler ve konum ↗
Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır; resmî ve bağlayıcı metin için kaynaklara bakın. Hukuki, mali veya tıbbi tavsiye değildir.